Το γενικό πλαίσιο της δήμευσης περιουσίας στην Κυπριακή Δημοκρατία, όπως προβλέπεται από τον Νόμο για την καταπολέμηση ξεπλύματος χρήματος όπως και τα στάδια της δικαστικής διαδικασίας μέχρι την τελική ανάκτηση περιουσιακών στοιχείων, εξηγεί ο νομικός Σίμος Αγγελίδη αναλύοντας τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζεται ο νόμος.

Μιλώντας στην «Κ», με αφορμή τη δήμευση της έπαυλης 6 εκατομμυρίων του Jho Low στην Αγία Νάπα χωρίς καταδίκη, ο κ. Αγγελίδης επεσήμανε πως, η αφετηρία για δήμευση περιουσίας είναι ο Νόμος περί της Παρεμπόδισης και Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Παράνομες Δραστηριότητες Νόμος του 2007 (Ν. 188(I)/2007), ο οποίος βασίζεται σε μια σειρά από οδηγίες της ΕΕ, εξηγώντας πως στις περιπτώσεις δήμευσης κατοικίας για να εκτελεστεί το διάταγμα πρέπει να υπολογιστεί το ποσό που λήφθηκε από παράνομες ενέργειες.

Μιλώντας σε γενικότερο πλαίσιο, τόνισε πως, αν ο υπολογισμός των εσόδων από παράνομες ενέργειες δεν ξεπερνά το ποσό της αξίας της περιουσίας τότε το ποσό που διατάσσεται να ανακτηθεί/δημευθεί είναι ίσο με το συνολικό ποσό των παράνομων εσόδων.

Τα άρθρα 32 και 33 του Νόμου

Παράλληλα, εξήγησε πως με βάση το Άρθρο 32 του Νόμου μετά από αίτημα του Γενικού Εισαγγελέα δίνεται η δυνατότητα στο Δικαστήριο να εκδώσει διάταγμα κατακράτησης των περιουσιακών στοιχείων ενός προσώπου που δεν έχει καταστεί δυνατό να εντοπιστεί.

Σύμφωνα με τον κ. Αγγελίδη, το συγκεκριμένο διάταγμα ισχύει για 6 μήνες και υπάρχει δυνατότητα να παραταθεί για ένα χρόνο. Εάν μέσα σε αυτό το διάστημα δεν παρουσιαστεί ο ύποπτος για να το αμφισβητήσει, το δικαστήριο μπορεί να εκδώσει διάταγμα δήμευσης.

Αυτό προβλέπεται από το άρθρο 33 του Νόμου που αφορά την τελική οριστική δήμευση των περιουσιακών στοιχείων του απόντος προσώπου.

Αυτό μπορεί να γίνει όταν το Δικαστήριο πειστεί πως ο ύποπτος ενδεχομένως έχει διαπράξει ποινικό αδίκημα και να υπάρχει ενδεχόμενο αυτή η περιουσία να μεταβιβαστεί, να μετατραπεί και να μετακινηθεί εκτός της δικαιοδοσίας της Κυπριακής Δημοκρατίας, με σκοπό να την αποκρύψει ή να τη συγκαλύψει.

Πρέπει να γίνουν εύλογες προσπάθειες επικοινωνίας με τον ύποπτο

Όπως εξήγησε ο κ. Αγγελίδης, πως έπειτα από την έκδοση των εν λόγω διαταγμάτων, πρέπει να τηρηθεί το άρθρο 43ΚΑ το οποίο προβλέπει πως το Δικαστήριο οφείλει να δώσει οδηγίες για να προχωρήσουν οι διαδικασίες ενημέρωσης του θιγόμενου προσώπου για την έκδοση του διατάγματος, ούτως ώστε να διασφαλιστούν τα δικαιώματα υπεράσπισης του.

Οι τρόποι επικοινωνίας που καθορίζονται από το άρθρο είναι, ταχυδρομικώς ή αν υπάρχουν διαθέσιμα μέσα ηλεκτρονικά. Σύμφωνα με τον νομικό, αν το πρόσωπο δεν εντοπιστεί και οι προσπάθειες εντοπισμού του πέσουν στο κενό, ο Νόμος επιτρέπει τη γνωστοποίηση μέσω ανάρτησης στην επίσημη ιστοσελίδα της ΜΟ.Κ.Α.Σ. για 30 συνεχόμενες ημέρες. Αν παρέλθουν οι 30 αυτές ημέρες, συνέχισε, τότε υποβάλλεται αίτηση στο δικαστήριο για να εγγραφεί και να εκτελεστεί το διάταγμα. «Το διάταγμα για εγγραφή και εκτέλεση ισχύει για τρία έτη και μπορεί να παραταθεί».

Η περίπτωση του Jho Low

Στην περίπτωση του τον Jho Low, η διαδικασία ακολουθήθηκε ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, το οποίο, κατόπιν αίτησης της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας και της ΜΟ.Κ.Α.Σ., και με τη συγκατάθεση των δικηγόρων που εκπροσωπούσαν τον Jho Low, εξέδωσε εκ συμφώνου το διάταγμα δήμευσης χωρίς καταδίκη.

Τα χρήματα που εισπράττει η ΚΔ σε τέτοιες περιπτώσεις

Σε κάθε περίπτωση, όπως εξήγησε ο Σίμος Αγγελίδης, η διαδικασία για την εκτέλεση του διατάγματος δήμευσης και την είσπραξη χρημάτων στην Κύπρο καθορίζεται από τον Νόμο 188(I)/2007 και ακολουθεί συγκεκριμένα δικονομικά βήματα.

Αν το ποσό της περιουσίας είναι κάτω από €10.000, παραμένει στην Κυπριακή Δημοκρατία. Αν υπερβαίνει τις €10.000, το 50% του ποσού μεταφέρεται στην Κυπριακή Δημοκρατία και το υπόλοιπο 50% επιστρέφεται στο κράτος το οποίο εξέδωσε το αρχικό διάταγμα.

Στην περίπτωση του Μαλαισιανού Jho Low, εφόσον η έκδοση του διατάγματος δήμευσης έγινε από το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας, η έπαυλη του στην Αγία Νάπα αξίας €6 εκατομμυρίων περνά στην απόλυτη κυριότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας.