Ραφαέλα Δημητριάδη
Χωρίς ενεργό Τομέα Νομικών φαίνεται να λειτουργεί η Βουλή των Αντιπροσώπων εδώ και τέσσερα χρόνια. Παρότι, ο Τομέας τέθηκε σε λειτουργία τον Μάρτιο του 2019, έπειτα από σχεδιασμό που είχε προηγηθεί τις χρονιές 2017 και 2018, όπως φαίνεται λειτούργησε μόλις τρία έτη. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ» ο τομέας βρίσκεται σε απραξία, με αποτέλεσμα το Σώμα σε ορισμένες περιπτώσεις να υποχρεούται να καταφύγει στην αγορά υπηρεσιών από εξωτερικούς συνεργάτες.
Παρότι στη σελίδα της Βουλής, σημειώνεται ότι από τον Μάρτιο του 2019 έχει υλοποιηθεί ο πάγιος στόχος του Σώματος για τη σύσταση αμιγούς νομικού τμήματος και δημιουργήθηκε ειδικός τομέας καλούμενος «Τομέας Νομικών» ο οποίος εντάχθηκε στην Υπηρεσία Κοινοβουλευτικών Επιτροπών, όπως όλα δείχνουν δεν λειτουργεί.
Συγκεκριμένα στη σελίδα της Βουλής αναφέρονται τα ακόλουθα:
«Σημειώνεται ότι από τον Μάρτιο του 2019 έχει υλοποιηθεί ο πάγιος στόχος της Βουλής των Αντιπροσώπων για τη σύσταση αμιγούς νομικού τμήματος και δημιουργήθηκε ειδικός τομέας καλούμενος «Τομέας Νομικών» ο οποίος εντάχθηκε στην Υπηρεσία Κοινοβουλευτικών Επιτροπών. Κύριο έργο του Τομέα είναι η παρακολούθηση του νομοθετικού έργου και η ετοιμασία και προώθηση σημειωμάτων στις κοινοβουλευτικές επιτροπές επί καθαρά νομικής φύσεως ζητημάτων που εντοπίζονται σε κατατεθειμένα στη Βουλή νομοσχέδια, προτάσεις νόμου και κανονισμούς. Πέραν των πιο πάνω, συντάσσονται επίσης μελέτες για νομικής φύσεως θέματα κατόπιν οδηγιών είτε του Προέδρου της Βουλής, είτε των ιδίων των επιτροπών, είτε κατ’ εντολήν μεμονωμένων βουλευτών».
Η συγκεκριμένη διαπίστωση εγείρει ερωτήματα για το κατά πόσο η Βουλή ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις εξειδικευμένης νομικής καθοδήγησης του κοινοβουλευτικού έργου, αλλά την ίδια ώρα και την αξιοποίηση των λειτουργών που είχαν προσληφθεί για τη στελέχωση του Τομέα Νομικών. Σημειώνεται πως, το 2019 είχαν προσληφθεί οκτώ λειτουργοί για τις ανάγκες της Υπηρεσίας Κοινοβουλευτικών Επιτροπών, με απαραίτητο προσόν την κατοχή πτυχίου Νομικής.
Ενδεικτικό της κατάστασης είναι, σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», το γεγονός ότι έπειτα από το 2021 δεν εντοπίζονται αναφορές σχετικά με τη λειτουργία του Τομέα στους απολογισμούς της Βουλής.
Η σύσταση της GRECO
Το θέμα της νομικής και συμβουλευτικής υποστήριξης των μελών της Βουλής ανέδειξε στο πλαίσιο των συστάσεων της η Ομάδα Κρατών κατά της Διαφθοράς του Συμβουλίου της Ευρώπης (GRECO). Συγκεκριμένα κατά τον τέταρτο γύρο αξιολόγησης της Κύπρου, η Greco είχε εισηγηθεί την ενδυνάμωση των μηχανισμών ακεραιότητας και δεοντολογίας των μελών του Κοινοβουλίου.
Η σύσταση viii προνοούσε την ανάπτυξη πολιτικής ακεραιότητας για τους βουλευτές, μέσω θεσμικής ευαισθητοποίησης, έκδοσης σχετικών εγχειριδίων, τακτικής επιμόρφωσης, καθώς και παροχής εμπιστευτικής συμβουλευτικής καθοδήγησης, σε ατομικό επίπεδο, από ειδικά καθορισμένη υπηρεσία.
Στο πλαίσιο της εφαρμογής της Σύστασης viii της GRECO, η Βουλή των Αντιπροσώπων το 2018 γνωστοποίησε ότι ο Τομέας Νομικών βρισκόταν υπό σύσταση, με αρμοδιότητα μεταξύ άλλων, την παροχή εξειδικευμένης και εμπιστευτικής συμβουλευτικής καθοδήγησης προς τους βουλευτές.
Το γεγονός αυτό προσδίδει στο ζήτημα της σημερινής λειτουργίας του Τομέα πρόσθετη θεσμική σημασία, καθώς ανακύπτει το ερώτημα κατά πόσο το οργανωτικό μέτρο που είχε παρουσιαστεί στη GRECO εξακολουθεί να εφαρμόζεται.
Η περίπτωση του «πόθεν έσχες»
Τα πιο πάνω δεδομένα προκαλούν έντονο προβληματισμό ως προς το κατά πόσο η αδρανοποίηση του Τομέα Νομικών συνδέεται με την εκ παραδρομής δημοσιοποίηση στοιχείων στην παλαιά πλατφόρμα του «πόθεν έσχες», τα οποία δεν έπρεπε να δουν το φως της δημοσιότητας.
Όπως ανέφεραν αρμόδιες πηγές στην «Κ» πιθανώς η ύπαρξη ενεργού νομικού τομέα να απέτρεπε το περιστατικό, εφόσον είχε γίνει ο απαραίτητος νομικός έλεγχος.
Η τοποθέτηση του Κοινοβουλίου
Κληθείσα αρμόδια πηγή από τη Βουλή των αντιπροσώπων να σχολιάσει την απουσία Νομικού Τομέα, ανέφερε πως παρότι η προσπάθεια ξεκίνησε το 2019 αυτή εγκαταλείφθηκε στην πορεία.
Παράλληλα, σημείωσε πως, οι οκτώ προσλήψεις έγιναν υπό τον τίτλο των Γραμματέων των Κοινοβουλευτικών Επιτροπών και ότι υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες δίνουν τη νομική συμβουλή τους στους βουλευτές. Ωστόσο, δεν υπάρχει ξεχωριστή δομή, ενώ παράλληλα όσον αφορά τις εξωτερικές υποθέσεις της Βουλής δεν μπορούν να εκπροσωπήσουν το Σώμα στο Κοινοβούλιο.
Όπως μας τονίστηκε δεν αφορά αποκλειστικά θέμα δομών, αλλά:
• Λήψης πολιτικής απόφασης
• Ζήτημα εξεύρεσης πόρων και
• Λειτουργικού πλαισίου






























