Με ιδιαίτερη ανησυχία παρακολουθούν οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ τις ενδιάμεσες εκλογές στις Ηνωμένες Πολιτείες, φοβούμενοι ότι μια ήττα των Ρεπουμπλικανών θα μπορούσε να πυροδοτήσει νέα κρίση στις διατλαντικές σχέσεις. Ο προβληματισμός έχει να κάνει με το ενδεχόμενο ο Ντόναλντ Τραμπ να απαντήσει σε μια εκλογική αποτυχία εντείνοντας την πίεση προς τη Συμμαχία, ακόμη και με την απόσυρση επιπλέον χιλιάδων Αμερικανών στρατιωτών από την Ευρώπη.

Σύμφωνα με το Politico, πέντε διπλωμάτες του ΝΑΤΟ εκφράζουν φόβους ότι, εάν ο Αμερικανός πρόεδρος βρεθεί αντιμέτωπος με ένα Κογκρέσο που θα περιορίζει τις πρωτοβουλίες του στο εσωτερικό, ενδέχεται να στραφεί στην εξωτερική πολιτική, όπου διαθέτει μεγαλύτερα περιθώρια δράσης, προκειμένου να διαμορφώσει την πολιτική του παρακαταθήκη. «Συνήθως αυτό που συμβαίνει με τους προέδρους που έχουν αποδυναμωθεί πολιτικά είναι ένας συνδυασμός εκτόνωσης της απογοήτευσής τους και τυχοδιωκτισμού στην εξωτερική πολιτική», δήλωσε υψηλόβαθμος Ευρωπαίος αξιωματούχος άμυνας. Οπως πρόσθεσε, οι επιθέσεις κατά του ΝΑΤΟ «φαίνεται να αποτελούν σταθερό στοιχείο της κοσμοθεωρίας του Τραμπ».

Η ανησυχία των Ευρωπαίων

Οι Δημοκρατικοί θεωρούνται φαβορί για την ανάκτηση της Βουλής των Αντιπροσώπων, ενώ διατηρούν πιθανότητες να κερδίσουν και τη Γερουσία. Την ίδια στιγμή, η δημοτικότητα του Τραμπ έχει υποχωρήσει στα χαμηλότερα επίπεδα που έχουν καταγραφεί.

Οι ανησυχίες έρχονται σε μια περίοδο αυξανόμενης έντασης μεταξύ Ουάσιγκτον και Ευρωπαίων συμμάχων, μετά τη διακοπή των δορυφορικών υπηρεσιών Starlink προς την Ουκρανία από τις ΗΠΑ και τη νέα προσέγγιση του Τραμπ με τον Βλαντιμίρ Πούτιν, λίγες εβδομάδες πριν από τις εκλογές. «Θα μπορούσε να είναι πολύ εξοργισμένος», ανέφερε ένας από τους διπλωμάτες, προειδοποιώντας ότι σε μια τέτοια περίπτωση «θα είναι πολύ σκληρός».

Ο Λευκός Οίκος απορρίπτει την κριτική. Η εκπρόσωπος Ολίβια Γουέιλς δήλωσε στο Politico ότι «ο πρόεδρος Τραμπ έχει κάνει περισσότερα για το ΝΑΤΟ από οποιονδήποτε άλλον», επικαλούμενη τη συμφωνία για αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ έως το 2035, την ενίσχυση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στη Γροιλανδία και τις προσπάθειες τερματισμού του πολέμου στην Ουκρανία. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι ο πρόεδρος εξακολουθεί να θεωρεί πως οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ όφειλαν να στηρίξουν τις ΗΠΑ στον πόλεμο με το Ιράν.

Τα αμερικανικά στρατεύματα και ο παράγοντας Πούτιν

Ο μεγαλύτερος ευρωπαϊκός φόβος είναι η επικείμενη επανεξέταση της παρουσίας των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τον Δεκέμβριο. Τρεις διπλωμάτες εκτιμούν ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να διευρύνει σημαντικά την προβλεπόμενη μείωση στρατευμάτων, επιχειρώντας να συσπειρώσει την εκλογική βάση του MAGA.

Η Οάνα Λουνγκέσκου, πρώην αξιωματούχος του ΝΑΤΟ και διακεκριμένη ερευνήτρια του Βασιλικού Ινστιτούτου Μελετών Αμυνας και Ασφάλειας (RUSI), προειδοποιεί ότι ο Αμερικανός πρόεδρος θα μπορούσε να συνδέσει τη συνέχιση της στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη με την αποδοχή από τους Ευρωπαίους μιας ειρηνευτικής συμφωνίας για την Ουκρανία, την οποία θα υποστηρίζει η Ουάσιγκτον. «Υπάρχει ο κίνδυνος όλα αυτά –η επανεξέταση της διάταξης των αμερικανικών δυνάμεων, η Ουκρανία, η ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας– να αντιμετωπιστούν με κάποιον τρόπο ως μέρος μιας πολύ μεγαλύτερης συμφωνίας με τον Πούτιν», δήλωσε, προειδοποιώντας για «μια πολύ επικίνδυνη κατάσταση για την ασφάλεια στην Ευρώπη».

Οι διπλωμάτες δεν αποκλείουν επίσης περικοπές στην αμερικανική συνεισφορά στον κοινό προϋπολογισμό του ΝΑΤΟ, περιορισμό του μηχανισμού PURL για την αγορά αμερικανικών όπλων προς την Ουκρανία και περαιτέρω εμβάθυνση των σχέσεων με τη Ρωσία.

Ο Χέγκσεθ και οι περιορισμοί του Κογκρέσου

Μια βαριά ήττα των Ρεπουμπλικανών θα μπορούσε να προκαλέσει ανακατατάξεις και στο Πεντάγωνο. Ο υπουργός Αμυνας Πιτ Χέγκσεθ έχει προκαλέσει έντονη δυσαρέσκεια στο Κογκρέσο, αρνούμενος να ενημερώνει τακτικά τους νομοθέτες για στρατιωτικές επιχειρήσεις και προϋπολογισμούς.

Σύμφωνα με το Politico, υπάρχουν εικασίες ότι θα μπορούσε να αποχωρήσει έπειτα από μια βαριά εκλογική ήττα, καθώς ένα Κογκρέσο ελεγχόμενο από τους Δημοκρατικούς θα μπορούσε να ξεκινήσει έρευνες για τις απομακρύνσεις δεκάδων ανώτατων αξιωματικών χωρίς αιτιολόγηση, αλλά και για την πορεία του πολέμου με το Ιράν. Μια ενδεχόμενη αλλαγή ηγεσίας θα μπορούσε, πάντως, να καθυστερήσει αποφάσεις για την αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων επί εβδομάδες ή μήνες.

Θεωρητικά, ένα Κογκρέσο υπό έλεγχο των Δημοκρατικών θα μπορούσε να περιορίσει τις κινήσεις του Τραμπ. Η ισχύουσα αμερικανική νομοθεσία προβλέπει κατώτατο όριο 76.000 στρατιωτών στην Ευρώπη. Ωστόσο, η Τζένιφερ Κάβανα, ανώτερη ερευνήτρια του think tank Defense Priorities, αμφισβητεί κατά πόσον τέτοιοι περιορισμοί θα άντεχαν σε δικαστικό έλεγχο, επισημαίνοντας ότι ο Τραμπ έχει δείξει προθυμία να αγνοεί δικαστικές αποφάσεις και οδηγίες του Κογκρέσου για τις δαπάνες.

Σε περίπτωση εκτεταμένης αποχώρησης, η Ευρώπη θα δυσκολευόταν ιδιαίτερα να αναπληρώσει τις δυνατότητες των ΗΠΑ στον ηλεκτρονικό πόλεμο, την αντιαεροπορική άμυνα, τη συλλογή πληροφοριών, την αναγνώριση, τον εναέριο ανεφοδιασμό και την επιμελητεία.

Δεν συμμερίζονται όλοι το χειρότερο σενάριο

Παρά τους φόβους, ορισμένοι σύμμαχοι αντιμετωπίζουν με επιφυλακτικότητα τα σενάρια μιας νέας επίθεσης κατά του ΝΑΤΟ.

Ο υπουργός Αμυνας του Μαυροβουνίου Ντράγκαν Κράποβιτς υπενθύμισε ότι οι εικασίες περί αποχώρησης των ΗΠΑ από τη Συμμαχία δεν έχουν μέχρι σήμερα επιβεβαιωθεί, τονίζοντας τον ρόλο του Κογκρέσου στις αποφάσεις για τη μείωση στρατευμάτων.

Ενας έκτος διπλωμάτης του ΝΑΤΟ, ωστόσο, εξέφρασε διαφορετική άποψη. «Για να κάνες εκτιμήσεις με υψηλή πιθανότητα επιτυχίας, χρειάζεσαι ένα αντικείμενο μελέτης που λαμβάνει ορθολογικές αποφάσεις. Δεν νομίζω ότι βρισκόμαστε σε αυτή την κατάσταση με τον σημερινό πρόεδρο των ΗΠΑ».

Το ΝΑΤΟ και το αμερικανικό υπουργείο Αμυνας δεν απάντησαν στα αιτήματα του Politico για σχόλιο.

Με πληροφορίες από Politico