Η κυβέρνηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε χθες Τρίτη σκλήρυνση των κυρώσεων που επιβάλλει σε βάρος της Κούβας, με νέους περιορισμούς που αφορούν ειδικά χρηματοοικονομικές συναλλαγές συνδεόμενες με το νησί της Καραϊβικής υπό κομμουνιστική κυβέρνηση, συμπεριλαμβανομένου του ιδιωτικού τομέα που βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης.

Βάσει των κυρώσεων, που επικαιροποιήθηκαν από την υπηρεσία ελέγχου ξένων πόρων (OFAC) του υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ, απαγορεύεται οποιαδήποτε χρηματοοικονομική συναλλαγή, ακόμη και «έμμεση» με κουβανικές οντότητες, ιδίως όσες συνδέονται με τον μηχανισμό ασφαλείας και τον GAESA, όμιλο του στρατού.

Οι ΗΠΑ καταργούν έτσι εξουσιοδότηση που επέτρεπε από το 2024 σε αμερικανικές τράπεζες να διεκπεραιώνουν πληρωμές σε δολάρια στις οποίες εμπλεκόταν η Κούβα όταν η προέλευση και ο προορισμός βρίσκονταν εκτός ΗΠΑ και δεν αφορούσαν Αμερικανό υπήκοο («U-Turn transactions»).

Ακόμη, οι νέοι κανονισμοί καταργούν εξουσιοδότηση που επέτρεπε σε αμερικανικές τράπεζες να ανοίγουν και να διατηρούν «λογαριασμούς στο όνομα Κουβανού υπηκόου, ανεξάρτητου επιχειρηματία του ιδιωτικού τομέα».

Η πρόσβαση στο αμερικανικό τραπεζικό σύστημα για τους Κουβανούς επιχειρηματίες είχε εγκριθεί το 2024, επί προεδρίας του δημοκρατικού Τζο Μπάιντεν (2021-2025) στο πλαίσιο μέτρων για την υποστήριξη του ιδιωτικού τομέα στη νήσο της Καραϊβικής.

«Εμπόδια»

«Τα νέα μέτρα αποκλεισμού αποσκοπούν στο να εμποδίσουν τη διαδικασία οικονομικών μετασχηματισμών σε εξέλιξη», σχολίασε ο Κουβανός υπουργός Εξωτερικών Μπρούνο Ροδρίγκες, αναφερόμενος στο ευρύ πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων προς τη λεγόμενη οικονομία της αγοράς, που άρχισε να εφαρμόζει η Αβάνα τον Ιούνιο.

Η κυβέρνηση του Αμερικανού προέδρου Τραμπ επιτίθεται έτσι «ανοικτά τόσο στον δημόσιο τομέα όσο και στον ιδιωτικό τομέα, παρότι κάποιοι Αμερικανοί αξιωματούχοι διαβεβαιώνουν ότι θέλουν να βοηθήσουν να αναπτυχθεί» η ιδιωτική πρωτοβουλία στην Κίνα, πρόσθεσε ο ΥΠΕΞ.

Για τον Ονιέλ Ντίας, σύμβουλο του ιδιωτικού τομέα στην Κούβα, «το μέτρο αυτό εγείρει επιπλέον εμπόδια για την επιτυχία» του ιδιωτικού τομέα καθώς «αποκλείει κάθε επιλογή τραπεζικής σύνδεσης, έστω της ελάχιστης δυνατής, με τις ΗΠΑ».

Ο ειδικός εκφράζει ανησυχία πως εξαιτίας της σκλήρυνσης των μέτρων «μη αμερικανικές τράπεζες» θα κάνουν πιο αυστηρές τις δικές τους διαδικασίες και αυτό θα γεννούσε και άλλες «δυσκολίες για τη διαδικασία πληρωμής αγορών στο εξωτερικό που κάνει ο ιδιωτικός τομέας, στον οποίο βασίζεται μια ολόκληρη διαδικασία εισαγωγής βασικών διατροφικών προϊόντων και καυσίμων».

Η πολιτική μέγιστης πίεσης που εφαρμόζει η Ουάσιγκτον σε βάρος της Αβάνας συμπίπτει με άνοδο άνευ προηγουμένου των εισαγωγών από τις ΗΠΑ, που κάνει ο ιδιωτικός τομέας και μεγεθύνεται.

Σύμφωνα με δεδομένα των αμερικανικών αρχών, η Κούβα εισήγαγε τον Ιούλιο εμπορεύματα αξίας 149 εκατ. δολ., ποσού που είναι το υψηλότερο από το 1992. Μεταξύ του Ιανουαρίου και του Ιουλίου εκείνης της χρονιάς, οι αγορές είχαν ανέλθει σε 674 εκατ. δολ. — ποσό ίσο με το σύνολο των κουβανικών εισαγωγών το 2025.

Οι νέοι κανονισμοί που ανακοίνωσαν οι ΗΠΑ χθες μειώνουν ακόμη τις κατηγορίες επιτρεπόμενων ταξιδιών στην Κούβα που εγκρίθηκαν επί προεδρίας Μπαράκ Ομπάμα (2009-2017) για τους Αμερικανούς. Τα ταξίδια πολιτισμικών ανταλλαγών που αποκαλούνται «people-to-people» και οι διασκέψεις ή συναντήσεις για επαγγελματικούς σκοπούς υπόκεινται πλέον σε κυβερνητική έγκριση.

Μετά την επιστροφή του ρεπουμπλικάνου προέδρου Τραμπ στην εξουσία το 2025, η ήδη τεταμένη σχέση ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Αβάνα μπήκε σε τροχιά περαιτέρω όξυνσης.

Ο Αμερικανός πρόεδρος ισχυρίζεται ότι η Κούβα, 150 χιλιόμετρα από τη Φλόριντα, εγείρει «εξαιρετική απειλή» για την «εθνική ασφάλεια» των ΗΠΑ και έχει απειλήσει επανειλημμένα ότι «θα πάρει» τον έλεγχο της νήσου.

Η Ουάσιγκτον, που δεν κρύβει πως θέλει να δει αλλαγή καθεστώτος στον γείτονα και ιδεολογικό εχθρό της, επιβάλλει από τον Ιανουάριο de facto πετρελαϊκό αποκλεισμό στη νήσο των 9,4 εκατομμυρίων κατοίκων, βυθίζοντάς τη σε ακόμη πιο σοβαρή οικονομική και ενεργειακή κρίση.