Από το Κέντρο Βασικής και Μεταφραστικής Έρευνας για τον Καρκίνο BTCRC και το Κέντρο Προηγμένης Αυτοραδιογραφίας και Ραδιοφαρμακολογίας ARC στον τομέα των επιστημών υγείας έως το διεπιστημονικό Κέντρο Αριστείας CERIDES και το Κέντρο Αριστείας στην Έρευνα και την Καινοτομία στις Κοινωνικές Επιστήμες, τις Τέχνες και τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες SOCIEATH, το Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου, αποτελεί σήμερα ένα αδιαμφισβήτητο και καθοριστικό μοχλό ερευνητικής καινοτομίας για την Κύπρο.

Εβδομήντα-πέντε χρόνια μετά την ίδρυση του Cyprus College και σχεδόν είκοσι από τη λειτουργία του ως πανεπιστήμιο, αναφέρει ο καθηγητής Μοριακής Βιολογίας και Αντιπρύτανης Έρευνας και Εξωτερικών Υποθέσεων, Παναγιώτης Παπαγεώργης, η ερευνητική δραστηριότητα του πανεπιστημίου την τελευταία δεκαετία αυξάνεται σε ποσοστό 10-15% ετησίως με βάση την εξασφάλιση εξωτερικής χρηματοδότησης και του αριθμό των δημοσιεύσεων σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά.

Όλο και περισσότεροι ερευνητές/ρίες και μέλη ακαδημαϊκού προσωπικού του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου συνεργάζονται με επιστήμονες από τα σημαντικότερα πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα στον κόσμο (από το Harvard, Oxford, Imperial College London, King’s College London μέχρι το Karolinska Institute, το Max Planck Institute και όλα τα κορυφαία ελληνικά πανεπιστήμια) ενώ συμμετέχουν ή συντονίζουν ένα εύρος ερευνητικών προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας της Κύπρου.

Ο καθηγητής Παπαγεώργης, ο οποίος διευθύνει το Κέντρο Βασικής και Μεταφραστικής Έρευνας για τον Καρκίνο και εστιάζει στην έρευνα του στον παγκρεατικό καρκίνο, θεωρεί πως παρά το έντονα ανταγωνιστικό επιστημονικό περιβάλλον, η ραγδαία ανάπτυξη και εξασφάλιση όλο και περισσότερων πόρων για την έρευνα και τη διεπιστημονική συνεργασία, έχουν ενισχύσει τη δυνατότητα εκπαίδευσης νέων ερευνητών και την προώθηση της Κύπρου ως περιφερειακού κόμβου επιστημονικής και τεχνολογικής αριστείας.

Την ίδια στιγμή τονίζει, στο δικό του τομέα, παρά τις σημαντικές ανακαλύψεις των τελευταίων δεκαετιών, ο καρκίνος, ειδικά ο παγκρεατικός, παραμένει ένα μείζον ζήτημα δημόσιας υγείας ως προς τη θνησιμότητα από ασθένειες, με τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Το δικό του ερευνητικό έργο επικεντρώνεται στην κατανόηση των μοριακών μηχανισμών της μετάστασης του καρκίνου και στην ανάπτυξη καινοτόμων θεραπευτικών προσεγγίσεων που ενισχύουν την αποτελεσματικότητα της ανοσοθεραπείας μέσω προσεγγίσεων ανάπτυξης προηγμένων ζωικών μοντέλων και γονιδιωματικών μεθοδολογιών.

Η πρόκληση για τους/ις ερευνητές/ρίες, επισημαίνει ο καθηγητής Παπαγεώργης, είναι ότι σε αντίθεση με τη παραδοσιακή αντίληψη του κοινού, ο όρος καρκίνος περιλαμβάνει μια πληθώρα ασθενειών οι οποίες, παρά τα κοινά χαρακτηριστικά τους, παρουσιάζουν εκτεταμένη ετερογένεια που επιτρέπει στους όγκους να εξελίσσονται, να προσαρμόζονται στις αλλαγές του περιβάλλοντός τους και να γίνονται ανθεκτικοί στις θεραπείες. Αυτή την πολυπλοκότητα καλούνται να αντιμετωπίσουν οι ερευνητές/ρίες και οι κλινικοί ιατροί στις προσπάθειές τους να παρέχουν έγκαιρη διάγνωση και αποτελεσματικές θεραπείες στους ασθενείς με καρκίνο.

Ο καθηγητής Παπαγεώργης, ο οποίος ανακηρύχθηκε νωρίτερα φέτος Επίτιμο Μέλος της Βιολογικής Εταιρείας Κύπρου, εξήγησε ότι η έρευνα του BTCRC εστιάζει σε δύο βασικούς άξονες, τη βασική έρευνα σχετικά με τους μοριακούς μηχανισμούς που διέπουν την ανάπτυξη, την εξέλιξη και τη μετάσταση των όγκων, και τη μεταφραστική έρευνα για τη διευκόλυνση της μεταφοράς των νέων γνώσεων που αποκτώνται από το εργαστήριο στην κλινική εφαρμογή και αντίστροφα. Απώτερος στόχος και των δύο να αποκαλυφθούν νέες προοπτικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις που θα μπορούν να εφαρμοστούν στην κλινική ογκολογία για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών.

Ως Αντιπρύτανης Έρευνας και Εξωτερικών Υποθέσεων του πανεπιστημίου, ο κ. Παπαγεώργης επεκτάθηκε και στα άλλα σημαντικά ερευνητικά κέντρα ξεκινώντας από το Κέντρο Προηγμένης Αυτοραδιογραφίας και Ραδιοφαρμακολογίας ARC, μια νέα, ανοικτής πρόσβασης ερευνητική υποδομή στη Λευκωσία, αφιερωμένη στη μοριακή απεικόνιση υψηλής ευκρίνειας και στην πειραματική φαρμακολογία.

Ως το πρώτο Κέντρο του είδους του στην Κύπρο, το ARC συνδυάζει την ψηφιακή αυτοραδιογραφία πραγματικού χρόνου με πλατφόρμες δέσμευσης υποδοχέων υψηλής απόδοσης, παρέχοντας εργαλεία για τη χαρτογράφηση ραδιοεπισημασμένων ενώσεων και την ανάλυση φαρμακοδυναμικών και φαρμακοκινητικών παραμέτρων. Μέσω αυτών των τεχνολογιών, το Κέντρο συμβάλλει στην πρώιμη φάση της ανακάλυψης (ραδιο)φαρμάκων, τη μελέτη αλληλεπιδράσεων φαρμάκου-στόχου σε ποικίλους ιστούς και βιολογικά συστήματα, και την ανάπτυξη νέων απεικονιστικών δεικτών. Παράλληλα, προάγει τη συνεργασία μεταξύ ακαδημαϊκών και βιομηχανικών φορέων, ενισχύοντας την καινοτομία και τη βιοϊατρική έρευνα στην Κύπρο μέσω ανοικτής πρόσβασης σε εξειδικευμένο εξοπλισμό και τεχνογνωσία και συμβάλλει στην μεταφορά τεχνολογίας προς την ερευνητική και επιχειρηματική κοινότητα.

Το ARC χρηματοδοτείται από το Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης NextGenerationEU, μέσω του Ιδρύματος Έρευνας και Καινοτομίας και τη λειτουργία του εποπτεύει Συντονιστική Επιτροπή, με επικεφαλής τον Δρ. Αθανάσιο Μεταξά και αποτελούμενη από τους Δρ. Ειρήνη Πολυκάρπου, υπεύθυνη εφαρμογών απεικόνισης PET, Δρ. Ανδρέα Καλόγηρου, υπεύθυνο συνθετικής χημείας και Δρ. Μαλαματή Κούρτη, υπεύθυνη μεταπτυχιακής εκπαίδευσης.

Την ίδια στιγμή, λειτουργούν και άλλα σημαντικά κέντρα, αναφέρει, τα οποία υιοθετούν τη σταθερή προσέγγιση υπεύθυνης έρευνας, βιωσιμότητας και καινοτομίας του πανεπιστημίου, όπως στην περίπτωση του SOCIEATH, το οποίο διευθύνεται από τον καθηγητή Λουκά Λουκά και στοχεύει στην ενθάρρυνση της συμμετοχής του κοινού στη διεύρυνση της ανάπτυξης της σημερινής κοινωνίας της γνώσης, μέσω της εμπλοκής του κοινού με τις Κοινωνικές Επιστήμες, τις Τέχνες και τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες.

Παράλληλα, το Κέντρο Αριστείας CERIDES (Center of Excellence in Risk & Decision Sciences) το πρώτο διατμηματικό ερευνητικό κέντρο του πανεπιστημίου, υλοποιεί οριζόντιες ερευνητικές δραστηριότητες σε επιστημονικούς τομείς που σχετίζονται με τις Επιστήμες Κινδύνου και Λήψης Αποφάσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στην εργασιακή και κοινωνική ασφάλεια και την κλιματική κρίση. Το CERIDES, υπό την διεύθυνση των καθηγητών Γιώργο Μπούστρα και Χρίστο Δημόπουλο έγινε ευρέως γνωστό στο κυπριακό κοινό από τις δράσεις του στον τομέα της πολιτικής προστασίας και τον συντονισμό πολυάριθμων ασκήσεων -εγχώριων και διεθνών- που αφορούν δασικές πυρκαγιές, σεισμούς, την ποιότητα του αέρα κ.α.

Πέραν των τεσσάρων αυτών ερευνητικών κέντρων, το πανεπιστήμιο πραγματοποιεί σημαντικό έργο σε πολλά ερευνητικά πεδία όπως στην Πληροφορική, στις Επιστήμες της Αγωγής, στις Θετικές Επιστήμες, στις Ανθρωπιστικές Επιστήμες, στη Διοίκηση Επιχειρήσεων και στις Επιστήμες Υγείας, στην Ιατρική και στη Νομική.

Βασικό μέλημα του πανεπιστημίου είναι να επιδιώκει στη σύνδεση της διδασκαλίας με την έρευνα και στην πραγματοποίηση δραστηριοτήτων προβολής που να αυξήσουν το ενδιαφέρον των φοιτητών για καριέρα στον χώρο της έρευνας. Προς αυτή τη κατεύθυνση, ανέφερε ο κ. Παπαγεώργης, για τέταρτη χρονιά τώρα, το Κέντρο Αριστείας SOSCIEATH διοργανώνει την Καλοκαιρινή Ακαδημία Επιστημών 2026 για μαθητές και μαθήτριες Λυκείων προσφέροντας τους τη δυνατότητα να έρθουν σε επαφή με όλο το φάσμα των ερευνητικών κέντρων του πανεπιστημίου.

Η ενίσχυση της ερευνητικής δραστηριότητας και η συνεχής επένδυση στη γνώση και την καινοτομία αποτελούν, σύμφωνα με τον καθηγητή Παπαγεώργη, βασικούς πυλώνες για το μέλλον της Κύπρου. Μέσα από τη διεθνή συνεργασία, τη διεπιστημονική προσέγγιση και τη στήριξη των νέων επιστημόνων, το  Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου φιλοδοξεί να συνεχίσει να διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στην παραγωγή έρευνας με ουσιαστικό κοινωνικό και επιστημονικό αντίκτυπο.

Περισσότερες πληροφορίες στην ιστοσελίδα https://euc.ac.cy/του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου στο 22713000 ή στο admit@euc.ac.cy

Έναρξη σπουδών Φθινοπωρινού Εξαμήνου: 5 Οκτωβρίου 2026