Η Ευρώπη έχει πληγεί από διαδοχικές ενεργειακές κρίσεις αυτήν τη δεκαετία, που την άφησαν με ένα από τα υψηλότερα κόστη ενέργειας στον κόσμο. Το μπλοκ ελπίζει τώρα να ανακτήσει το ανταγωνιστικό του πλεονέκτημα με ένα στοίχημα πολλών τρισ. ευρώ στην εγχώρια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και στις ΑΠΕ, που θα καθορίσει το βιομηχανικό του μέλλον.

Η μείωση του ενεργειακού κόστους είναι ζωτικής σημασίας για τη βιομηχανική επιβίωση της Ευρώπης.

Από την πετρελαϊκή κρίση του 1973 μέχρι την εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία και τον πόλεμο στο Ιράν, οι Ευρωπαίοι τον τελευταίο μισό αιώνα έχουν λάβει επανειλημμένως ένα μάθημα: η ενεργειακή ασφάλεια δεν μπορεί να ανατεθεί σε εξωτερικούς συνεργάτες. Αυτή η συνειδητοποίηση έχει αλλάξει ριζικά τη λογική πίσω από την ενεργειακή μετάβαση της Ευρώπης.

To μπλοκ στοχεύει να αυξήσει το μερίδιο των ΑΠΕ στην κατανάλωση ενέργειας από περίπου 26% σήμερα σε τουλάχιστον 42,5% έως το 2030. Τον περασμένο μήνα, η Κομισιόν αποκάλυψε σχέδια για να μετατρέψει την Ευρώπη στην πρώτη «ηλεκτροήπειρο» στον κόσμο, διπλασιάζοντας το μερίδιο της ηλεκτρικής ενέργειας στην τελική κατανάλωση ενέργειας στο 46% έως το 2040.

Η αναζήτηση φθηνής και άφθονης ενέργειας έχει αποκτήσει διπλή σημασία λόγω της ενεργοβόρας επανάστασης της τεχνητής νοημοσύνης. Το στοίχημα της Ευρώπης συνοδεύεται φυσικά από κινδύνους. Οι αλυσίδες εφοδιασμού για πολλές τεχνολογίες καθαρής ενέργειας –από ηλιακούς συλλέκτες έως μπαταρίες– παραμένουν σε μεγάλο βαθμό συγκεντρωμένες στην Κίνα. Η Ευρώπη θα μπορούσε επομένως να δημιουργήσει μια νέα εξάρτηση από έναν οικονομικό αντίπαλο, την ώρα που επιδιώκει να απαλλαγεί από την παλιά της εξάρτηση από τα εισαγόμενα καύσιμα.

Οι επικριτές υποστηρίζουν επίσης ότι η μετάβαση προχωράει πολύ αργά. Εχουν δίκιο. Τα ορυκτά καύσιμα εξακολουθούν να αντιπροσωπεύουν περίπου τα τρία πέμπτα της κατανάλωσης ενέργειας της Ευρώπης. Αλλά αυτό που είναι ολοένα και πιο δύσκολο να αμφισβητηθεί είναι ότι το παλιό μοντέλο της περιοχής έχει ολοκληρώσει τον κύκλο του και χρειάζεται αλλαγή. Η ενεργειακή μετάβαση της Ευρώπης συχνά απεικονίζεται ως μια δαπανηρή θυσία. Αλλά για μια ήπειρο που επιδιώκει να επανεξοπλιστεί, να ψηφιοποιηθεί και να επαναβιομηχανοποιηθεί, η άφθονη, ασφαλής και οικονομικά προσιτή ενέργεια είναι αδιαπραγμάτευτη.

Εάν η Ευρώπη καταφέρει να μετατρέψει μια περίοδο βαθιάς ενεργειακής ανασφάλειας σε νέα πηγή οικονομικής ισχύος, τα σοκ της δεκαετίας του 2020 ίσως μείνουν τελικά στη μνήμη όχι ως η αρχή της παρακμής της περιοχής, αλλά ως ο καταλύτης για την ανανέωσή της.