Μια αναζωπύρωση της κρίσης του ευρώ με τη Γαλλία στο επίκεντρο θα απαιτούσε μια μαζική αντίδραση από την ΕΚΤ, για να προστατευθεί το κοινό νόμισμα. Ωστόσο, η διαφαινόμενη αλλαγή ηγεσίας στην κορυφή της κεντρικής τράπεζας θα μπορούσε να περιπλέξει τη διαδικασία. Οι εικασίες σχετικά με την πρόωρη αποχώρηση της επικεφαλής της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ πριν λήξει η θητεία της τον Οκτώβριο του 2027, ξεκίνησαν νωρίς φέτος και δεν έχουν κοπάσει πλήρως.

Η προγραμματισμένη έκδοση των απομνημονευμάτων της τον Ιανουάριο τροφοδοτεί τα σενάρια αποχώρησής της έως το τέλος του έτους. Σε αυτή την περίπτωση, επικρατέστεροι διάδοχοί της θεωρούνται δύο «γεράκια»: ο πρώην διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Ολλανδίας Κλάας Κνοτ και ο επικεφαλής της γερμανικής Bundesbank Γιόαχιμ Νάγκελ. Θεωρητικά θα ήταν από τη φύση τους πιο επιφυλακτικοί απέναντι σε μια έκτακτη παρέμβαση της ΕΚΤ σε σύγκριση με τη Λαγκάρντ ή τον προκάτοχό της. Η αλλαγή φρουράς θα σημειωθεί σε μια εξαιρετικά περίπλοκη συγκυρία.

Η Γαλλία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια ζοφερή δημοσιονομική προοπτική. Εάν δεν εγκριθεί ο προϋπολογισμός του 2027, η κυβέρνηση ενδέχεται να δει το ετήσιο δημοσιονομικό έλλειμμα να αυξάνεται έως και στο 6,5% του ΑΕΠ, ωθώντας το συνολικό χρέος πάνω από την ήδη υψηλή πρόβλεψη του 120% του ΑΕΠ για το τέλος του έτους. Οι ανησυχίες για τον προϋπολογισμό και τον πολιτικό κίνδυνο εκτόξευσαν το spread των 10ετών γαλλικών ομολόγων έναντι των γερμανικών στις 150 μονάδες βάσης – υψηλό 15ετίας.

Το επίπεδο αυτό θυμίζει την κρίση χρέους της Ευρωζώνης, όταν η αβεβαιότητα για το ελληνικό χρέος και την παραμονή της Ελλάδας στο ευρώ απειλούσε τη συνοχή του κοινού νομίσματος.

Αν και δεν έχουμε φτάσει ακόμη σε εκείνο το σημείο, το οξύ πρόβλημα του δημοσίου χρέους παραμένει χωρίς σαφή λύση και μάλλον θα καθυστερήσει τουλάχιστον έξι μήνες, έως τις προεδρικές εκλογές. Αλλωστε, κανείς από τους δύο επικρατέστερους υποψηφίους που διεκδικούν την προεδρία δεν φαίνεται διατεθειμένος να στηρίξει τις περικοπές που απαιτούνται για τη μείωση του ελλείμματος.

Η πολιτική αβεβαιότητα και το δημοσιονομικό έλλειμμα στη Γαλλία προκαλούν αναταραχή στα ομόλογα, εκτοξεύοντας τα spreads και απειλώντας χώρες όπως η Ιταλία και η Ισπανία. Αν οι πιέσεις κλιμακωθούν, η ΕΚΤ θα αναγκαστεί να παρεμβεί, έχοντας τρεις κύριες επιλογές. Η πρώτη είναι το «πάγωμα» των αυξήσεων στα επιτόκια, κάτι που οι αγορές ήδη προεξοφλούν, αποκλείοντας αύξηση τον Οκτώβριο και αμφισβητώντας άλλη μία έως το τέλος του έτους, την ώρα που το ευρώ υποχωρεί σε χαμηλά 18 μηνών.

Η δεύτερη είναι η ενεργοποίηση του μηχανισμού προστασίας της μετάδοσης (TPI) για αγορά ομολόγων στη δευτερογενή αγορά, ένα πρωτοφανές μέτρο που απαιτεί προειδοποίηση και δύσκολες συναινέσεις.

Η τρίτη, η διακοπή της ποσοτικής σύσφιγξης (QT) για να ανακοπεί η συρρίκνωση του ισολογισμού των 6,6 τρισ. ευρώ – συναντάει ακόμη ισχυρότερες αντιδράσεις από τους συντηρητικούς κεντρικούς τραπεζίτες. Η ΕΚΤ πιθανότατα θα καθυστερήσει κάθε παρέμβαση μέχρι να ξεκαθαριστεί το τοπίο στη Γαλλία, παρά το ρίσκο εν μέσω εκλογών σε Ισπανία και ΗΠΑ. Μια ενδεχόμενη αποχώρηση της Λαγκάρντ εντός του έτους θα μπορούσε να φέρει τα «γεράκια» στην ηγεσία, δυσκολεύοντας τη συναίνεση.

Οπως ο Κέβιν Γουόρς στη Fed αμφισβήτησε ορισμένες από τις υπερβολές της νομισματικής πολιτικής μετά την κρίση, έτσι και μια νέα ηγεσία στην ΕΚΤ θα ήταν πιο αυστηρή στα έκτακτα εργαλεία.