Γράφει ο Γιάννης Τσαούσης
Στις 29 Ιουνίου 2014, κατά τη διάρκεια του αγώνα Ολλανδία – Μεξικό για τη φάση των «16» του τότε Μουντιάλ, η θερμοκρασία στο γήπεδο άγγιξε τους 40 βαθμούς. Ο Πορτογάλος διαιτητής Πέδρο Προένσα περίπου στο 30ό λεπτό του παιχνιδιού αποφάσισε να εφαρμόσει μια προαιρετική πρόβλεψη στον κανονισμό της FIFA και διέκοψε το παιχνίδι για λίγο, προκειμένου οι παίκτες να δροσιστούν. Αυτό ήταν και το πρώτο επίσημο cooling break (σ.σ.: έτσι το λέμε στας Ευρώπας). Μια φαινομενικά ελάχιστη αλλαγή, που με τα χρόνια μετεξελίχθηκε σε μείζον διαφημιστικο εργαλείο.
Η κλιματική αλλαγή και οι όλο και δυσμενέστερες συνθήκες ζέστης κάτω από τις οποίες διεξάγονται τα παιχνίδια προβάλλονται ως ο κύριος λόγος για τη σταδιακή εγκαθίδρυση των διαλειμμάτων στο 22ο και 67ο λεπτό των αγώνων. Το ποδόσφαιρο παύει να είναι άθλημα «παντός καιρού», η μη διακοπτόμενη ροή που αποτελούσε βασικό συστατικό του στοιχείο παύει κι αυτή.
Ας κάνουμε μπίζνα και τον καιρό
Ο φαινομενικά αθώος, υποδόριος τρόπος με τον οποίον FIFA και UEFA προώθησαν το διπλό αυτό τάιμ άουτ ως οργανικό κομμάτι του παιχνιδιού ήταν αυτός της μισής αλήθειας. Τα έριξαν όλα στη ζέστη, να προστατεύσουμε τους παίκτες είπαν, αυτή είναι η υπεύθυνη στάση. Κι αυτό πέρασε στον κόσμο. Οτι «εμείς νοιαζόμαστε για το άθλημα». Στην προσπάθειά τους αυτή βρήκαν εύκολους συμπαραστάτες αρκετούς παίκτες και κυρίως πολλούς προπονητές οι οποίοι, από την πλευρά τους, βρήκαν στα τάιμ άουτ αυτά μια πρώτης τάξεως ευκαιρία να δίνουν οδηγίες με τρόπο πολύ πιο οργανωμένο από το (μέχρι τότε παραδοσιακό) «φωνάζω έναν αμυντικό, του λέω δυο κουβέντες και του δίνω κι ένα χαρτάκι, για να τα πει και στους υπόλοιπους».
Οταν πλέον η φάση εμπεδώθηκε, ανέλαβαν οι διαφημιστικές. Αφήστε το πάνω μας, είπαν, εδώ είμαστε. Γιατί καλά και άγια τα τηλεοπτικά διαφημιστικά πακέτα πριν από τον αγώνα, στο ημίχρονο και μετά το τέλος του αλλά, κακά τα ψέματα, οι πιθανότητες να αιχμαλωτίσεις τον θεατή-καταναλωτή αυξάνονται εντυπωσιακά αν του δείχνουμε διαφημίσεις κατά τη διάρκεια του αγώνα. Δυο λεπτάκια είναι μόνο, θα του λέμε, μη φεύγεις, μείνε, θα χάσεις κάτι αν σηκωθείς.
It’s showtime!
Το σχέδιο τελειοποιείται και μπαίνει στην πιο ώριμη φάση του αυτό το καλοκαίρι. Το βλέπουμε ήδη. Δύο διακοπές σε κάθε παιχνίδι του Μουντιάλ. Οχι με 40 βαθμούς, αλλά με 28. Η κάμερα είναι αδιάψευστος μάρτυρας. Το παιχνίδι διακόπτεται όχι για να δούμε παίκτες να πέφτουν κάτω σαν κοτόπουλα από τη ζέστη και να τους καταβρέχουν με μάνικες, αλλά παίκτες να μαζεύονται στον πάγκο για να δουν κάτι στο τάμπλετ του προπονητή ή παίκτες να στέκονται απλώς όρθιοι και να κοιτάζονται μεταξύ τους, απορημένοι για τον λόγο που κάποιος πάτησε το pause.
Στο μεταξύ, εταιρείες και κανάλια μετράνε κέρδη, καθώς οι διακοπές στα 104 παιχνίδια της διοργάνωσης δημιουργούν αυτόματα 10 ώρες και 24 λεπτά περισσότερης διαφήμισης. Δημιουργούν επίσης και άλλα, κωμικά σκηνικά, όπως αυτό με τον τέταρτο διαιτητή να κοιτάει μια οθόνη για να δώσει σήμα στον πρώτο διαιτητή για την επανέναρξη, μόλις τελειώσουν οι διαφημίσεις. Τι κι αν άνθρωποι όπως ο Γιούργκεν Κλοπ βγαίνουν και λένε ότι «το ποδόσφαιρο έχει γίνει όμηρος στελεχών που βρίσκονται σε κλιματιζόμενα γραφεία». Τι κι αν ο Βαν Ντάικ προσπαθεί να υπερασπιστεί τη λογική λέγοντας ότι τα hydration breaks «θα πρέπει να εξετάζονται σε κάθε παιχνίδι ξεχωριστά». Αθώε, Βιργίλιε…
Ο «κύβος ερρίφθη» και τα ποδοσφαιρικά τάιμ άουτ θα γίνουν πλέον νόρμα παντού. Το Μουντιάλ αυτό είναι απλώς ένα κρας τεστ. Οχι της ιδέας, αλλά της αποδοτικότητάς της. Σε επόμενο στάδιο θα καλυφθεί όλος ο διαθέσιμος χώρος, θα καλύψουμε και τις περιπτώσεις παγωνιάς, δηλαδή, με warmth breaks. Κι ας μην έχει -5 βαθμούς, αλλά 12. Δεν έχει άλλωστε σημασία. Ο αγώνας θα διακόπτεται, η τηλεόραση θα παίζει διαφημίσεις μπουφάν και πουλόβερ «σε προσφορά» και οι παίκτες θα πηγαίνουν στον πάγκο για να σκεπαστούν για λίγο με μια κουβέρτα, ενώ οι φροντιστές των ομάδων θα μοιράζουν ισοτονικό κονιάκ σε φλασκιά. Κάποιοι ποδοσφαιριστές θα επιμένουν, κάνοντας διατάσεις και τζόγκινγκ και βρίζοντας από μέσα τους για την αχρείαστη διακοπή. Αλλά δεν μας νοιάζουν αυτοί, δεν θα τους δείχνουμε άλλωστε. Αυτοί είναι οι περίεργοι, εμείς σεβόμαστε και προστατεύουμε το άθλημα.
