Με την απόκτηση των τριών αεροσκαφών C-390 Millennium, η Πολεμική Αεροπορία αποκτά μία νέα δυνατότητα, η οποία μπορεί να αλλάξει σημαντικά τα επιχειρησιακά σχέδια των Ενόπλων Δυνάμεων. Εκτός από το έργο των μεταφορών, τα νέα αεροσκάφη θα αναλαμβάνουν ρόλο ιπτάμενου τάνκερ, θα μπορούν δηλαδή να ανεφοδιάζουν τα μαχητικά εν ώρα πτήσης. Πρόκειται για μία επιχειρησιακή δυνατότητα, την οποία η ηγεσία της Πολεμικής Αεροπορίας ήθελε διακαώς να αποκτήσει, καθώς μέχρι σήμερα καύσιμο στον αέρα παρείχαν μόνο συμμαχικά τάνκερ από τις ΗΠΑ, τη Γαλλία και το Ισραήλ, στο πλαίσιο ασκήσεων και συνεκπαιδεύσεων.

Διακρατική συμφωνία

Η Ελλάδα θα αποκτήσει τρία C-390 Millennium από την Πορτογαλία έναντι 590 εκατ. ευρώ μέσω διακρατικής συμφωνίας, η οποία υπεγράφη το πρωί της Δευτέρας στο υπουργείο Εθνικής Αμυνας. Παράλληλα, η χώρα διατηρεί το δικαίωμα προαίρεσης για τρία επιπλέον αεροσκάφη, με το πρώτο να αναμένεται να φτάσει στην Ελλάδα στα τέλη του 2027. Η κατασκευάστρια Embraer υπέγραψε πρόσφατα μνημόνιο συνεργασίας με την ΕΑΒ για την ανάπτυξη δυνατοτήτων υποστήριξης και επισκευής των C-390, ενώ το κόστος αγοράς καλύπτει την εκπαίδευση και αρχική υποστήριξη των αεροσκαφών.

Παράλληλα, σύμφωνα με τις δηλώσεις του Νίκου Δένδια και του Πορτογάλου ομολόγου του Νούνο Μέλο, Αθήνα και Λισσαβώνα θέλουν να εμβαθύνουν τη στρατηγική τους συνεργασία στους τομείς των αυτόνομων συστημάτων αλλά και σε προγράμματα στρατιωτικών δορυφόρων. Επιπλέον, η Πορτογαλία, ως χώρα που έχει υπογράψει τη σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), δείχνει να συμμερίζεται τις ανησυχίες της Αθήνας για το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο και τη μαξιμαλιστική πολιτική της Αγκυρας στην Αν. Μεσόγειο.

Πολλαπλασιαστής ισχύος

Τα ιπτάμενα τάνκερ αποτελούν στην πράξη πολλαπλασιαστές ισχύος. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι συγκαταλέγονται στους στόχους υψηλής αξίας και συνήθως συνοδεύονται από σχηματισμούς μαχητικών όπου επιχειρούν. Ο λόγος είναι ότι ένα ιπτάμενο τάνκερ εξασφαλίζει πως τα φίλια μαχητικά μπορούν να παραμένουν στην περιοχή ενδιαφέροντος για εκτεταμένο χρονικό διάστημα. Χωρίς την ανάγκη επιστροφής στη βάση για ανεφοδιασμό, τα μαχητικά της Πολεμικής Αεροπορίας που εξοπλίζονται με σύγχρονα ραντάρ και όπλα μεγάλου βεληνεκούς (BVR) μπορούν να δημιουργήσουν ζώνες άρνησης περιοχής, απαγορεύοντας πρακτικά στα εχθρικά αεροσκάφη να πλησιάσουν ή να περιπολούν για σημαντικά μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, διατηρώντας την αεροπορική υπεροχή, με μοναδικό παράγοντα για την προσγείωσή τους την κόπωση του πιλότου.

Επιπλέον, με την παρουσία ιπτάμενων τάνκερ, τα μαχητικά μπορούν να καλύπτουν μεγαλύτερες αποστάσεις, επιχειρώντας βαθιά στο εχθρικό έδαφος και πολύ μακριά από τις βάσεις τους. Ενδεικτικό παράδειγμα αποτελούν οι αποστολές των ισραηλινών αεροσκαφών σε Ιράν και Υεμένη όπου επιχειρούσαν καθ’ όλη τη διάρκεια του 24ωρου σε αποστάσεις άνω των 1.800 χιλιομέτρων. Με την ένταξη των C-390, η Πολεμική Αεροπορία θα μπορεί άμεσα να παρέχει εναέριο ανεφοδιασμό σε αεροσκάφη Rafale και Mirage 2000-5 για τα οποία χρησιμοποιείται το σύστημα «Hose and Drogue», δηλαδή ένα κωνικό καλάθι στην άκρη εύκαμπτου σωλήνα που συνδέεται με το ακροφύσιο του αεροσκάφους. Από το 2028, τα C-390 αναμένεται να διαθέτουν πιστοποιημένο τηλεσκοπικό σωλήνα «Flying Boom» για τον ανεφοδιασμό των F-16 και F-35.

«Αν η Ελλάδα είχε αεροσκάφη ανεφοδιασμού στον αέρα, η εισβολή στην Κύπρο το 1974 δεν θα μπορούσε να έχει συμβεί και δεν θα μπορούσε να έχει διατηρηθεί το προγεφύρωμα της εισβολής» σημείωσε ο Νίκος Δένδιας κατά την τελετή των υπογραφών της διακρατικής συμφωνίας ανάμεσα στην Ελλάδα και την Πορτογαλία. Τα C-390 θα ενταχθούν στον στόλο των μεταφορικών αεροσκαφών, μαζί με τα C-130 και τα C-27, ενισχύοντας έναν κρίσιμο τομέα των Ενόπλων Δυνάμεων.

Είναι, μάλιστα, η πρώτη φορά που η Ελλάδα αποκτά τζετ μεταφορικό αεροπλάνο, το οποίο μπορεί να καλύπτει μεγαλύτερες αποστάσεις σε μικρότερο χρόνο, μεταφέροντας φορτίο 26 τόνων, προσωπικό και υλικά. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό της Πολεμικής Αεροπορίας, τα C-390 θα αναλαμβάνουν τις διεθνείς μεταφορές καθώς γίνεται όλο και συχνότερη η παρουσία των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων στο εξωτερικό και σε μακρινούς προορισμούς, όπως η Ινδία, η Μοζαμβίκη, οι ΗΠΑ κ.ά.