Το ρομποτικό ρόβερ Perseverance της NASA έχει πλέον διανύσει μεγαλύτερη απόσταση από οποιοδήποτε άλλο όχημα στην επιφάνεια ουράνιου σώματος εκτός της Γης, έχοντας καλύψει συνολικά 45,2 χιλιόμετρα από την άφιξή του στον Αρη το 2021, ανακοίνωσε σήμερα, Τρίτη η αμερικανική διαστημική υπηρεσία.

Το εξάτροχο όχημα, το οποίο έχει περίπου το μέγεθος αυτοκινήτου, κατέρριψε το ρεκόρ 5,5 χρόνια μετά την έναρξη της αποστολής του, η οποία έχει ως στόχο να διερευνήσει εάν υπήρξαν ποτέ στον γειτονικό μας πλανήτη συνθήκες κατάλληλες για την ανάπτυξη μικροβιακής ζωής.

Στο πλαίσιο της αποστολής του, το Perseverance εξερευνά κάποιες από τις αρχαιότερες γεωλογικές περιοχές που έχουν μελετηθεί ποτέ στο ηλιακό σύστημα.

«Τα μηχανολογικά συστήματα και τα επιστημονικά όργανα του Perseverance βρίσκονται σε εξαιρετική κατάσταση, ενώ όλα τα εφεδρικά συστήματα εξακολουθούν να είναι διαθέσιμα», δήλωσε στο Reuters ο Στίβεν Λι, από εργαστήριο της NASA στην Καλιφόρνια.

«Πρόσφατη αξιολόγηση όλων των συστημάτων κατέληξε στο συμπέρασμα ότι μπορούν να λειτουργούν ακόμη και πολύ μετά τη δεκαετία του 2030, πιθανότατα και πέρα από αυτήν», πρόσθεσε ο Λι, ο οποίος είναι υπεύθυνος για τα δύο ρόβερ της NASA στον Αρη, το Perseverance και το Curiosity.

Το Perseverance ξεπέρασε το προηγούμενο ρεκόρ των 45 χιλιομέτρων που είχε καταγράψει στην επιφάνεια του Αρη το ρόβερ Opportunity της NASA, το οποίο επιχειρούσε στον πλανήτη από το 2004 έως το 2018. Και τα δύο οχήματα έχουν επίσης υπερβεί τις αποστάσεις που έχουν διανύσει τα ρόβερ στη Σελήνη.

Διασχίζοντας τον κρατήρα

Το Perseverance, εξοπλισμένο με σειρά επιστημονικών οργάνων, έχει επικεντρώσει τις έρευνές του στον κρατήρα Jezero, στο βόρειο ημισφαίριο του Αρη. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η περιοχή είχε πλημμυρίσει με νερό και φιλοξενούσε λίμνη πριν από δισεκατομμύρια χρόνια.

Το ρόβερ κατέγραψε το νέο ρεκόρ καθώς κατευθυνόταν προς μια περιοχή με την ονομασία Idubi, σε μια ζώνη που είναι γνωστή με το προσωνύμιο Lac de Charmes.

Το άλλο ρόβερ της NASA, το Curiosity, κινείται στον κρατήρα Gale, κοντά στον ισημερινό του Αρη.

Το Perseverance δεν εμφανίζει σημάδια επιβράδυνσης, σημείωσε ο Λι.

Οπως εξήγησε ο ίδιος, οι μηχανισμοί του συστήματος κίνησης υποβάλλονται σε δοκιμές, προκειμένου να αποδειχθεί ότι το όχημα μπορεί να διανύσει απόσταση 100 χιλιομέτρων ή και μεγαλύτερη. Στο πλαίσιο της προσπάθειας αυτής, τα επιμέρους συστήματα θα δοκιμαστούν σε συνθήκες που αντιστοιχούν σε αποστάσεις 150 έως 300 χιλιομέτρων.

Η NASA αποδίδει σημαντικό μέρος της επιτυχίας του Perseverance στις δυνατότητες αυτόνομης οδήγησής του, μέσω του συστήματος πλοήγησης AutoNav. Σύμφωνα με τον Λι, το 90% των διαδρομών του πραγματοποιείται αυτόνομα, χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.

«Το Perseverance λαμβάνει στερεοσκοπικές εικόνες του εδάφους μπροστά του, δημιουργεί τρισδιάστατο ψηφιακό χάρτη και επιλέγει την ασφαλέστερη διαδρομή προς τον στόχο του», ανέφερε.

Ενα ακόμη σημαντικό στοιχείο είναι το Vision Compute Element, ένας ταχύτατος συνεπεξεργαστής που επιτρέπει στο ρόβερ να επεξεργάζεται εικόνες και να εκτελεί το λογισμικό αυτόνομης οδήγησης με πολύ μεγάλη ταχύτητα, σχεδόν αδιάλειπτα κατά τη διάρκεια των διαδρομών του, πρόσθεσε.

Αυτό αποτελεί σημαντική διαφορά σε σχέση με τα παλαιότερα ρόβερ, τα οποία έπρεπε να σταματούν για να «σκεφτούν» πριν συνεχίσουν σε κάθε τμήμα της διαδρομής τους, εξήγησε.

«Το Perseverance βασίζεται στην κληρονομιά 29 ετών εξερεύνησης του Αρη από τα προηγούμενα ρόβερ μας — Sojourner, Spirit, Opportunity και Curiosity. Καθένα ενσωμάτωσε τα διδάγματα των προηγούμενων αποστολών και βελτίωσε την ικανότητά μας να κινούμαστε σε έναν άλλο κόσμο», δήλωσε ο Λι.

Ιχνη αρχαίας ζωής

Ο Λι εκτίμησε ότι το σημαντικότερο επίτευγμα του ρόβερ είναι πιθανότατα η ανακάλυψη, η οποία παρουσιάστηκε πέρυσι, πιθανής βιοϋπογραφής — ενός πιθανού ίχνους αρχαίας μικροβιακής ζωής.

Το εύρημα εντοπίστηκε σε κοκκινωπό πέτρωμα, το οποίο εκτιμάται ότι σχηματίστηκε πριν από 3,2 έως 3,8 δισεκατομμύρια χρόνια, σε μια κοίτη ποταμού που τροφοδοτούσε τη λίμνη η οποία κάλυπτε κάποτε τον κρατήρα Jezero.

Σύμφωνα με τον Λι, το έδαφος της περιοχής Lac de Charmes ενδέχεται να προσφέρει στοιχεία για τις πρώιμες γεωλογικές διεργασίες στους πλανήτες, όπως για τις επιπτώσεις μεγάλων προσκρούσεων μετεωριτών. Ο κρατήρας Jezero σχηματίστηκε από μια τέτοια πρόσκρουση στα πρώτα στάδια της ιστορίας του Αρη.

Ο ίδιος επικαλέστηκε δορυφορικά δεδομένα που υποδεικνύουν ότι τμήματα του κρατήρα φιλοξενούσαν κάποτε υδροθερμικά συστήματα, με υπόγεια ύδατα που ήταν θερμά ή ακόμη και καυτά.

«Οι περιοχές αυτές ενδέχεται να προσέφεραν κάποτε ένα θερμό, υδάτινο υπόγειο περιβάλλον, ευνοϊκό για την ανάπτυξη ζωής», πρόσθεσε. «Μάλιστα, παλαιοντολόγοι διατυπώνουν την υπόθεση ότι η ζωή στη Γη ξεκίνησε σε τέτοια περιβάλλοντα».

Ο αρχικός σχεδιασμός της αποστολής προέβλεπε ότι το ρόβερ θα διένυε μόλις 20 χιλιόμετρα. Πρόσφατα, η NASA ενέκρινε την παράταση της αποστολής, με στόχο την εξερεύνηση του κρατήρα μέχρι περίπου το τέλος του 2028.

Το σύστημα τροφοδοσίας του ρόβερ, το οποίο βασίζεται στο πλουτώνιο, λειτουργεί σύμφωνα με τις προσδοκίες, δήλωσε ο Λι, προσθέτοντας ότι διαθέτει «πολλά ακόμη χρόνια αξιοποιήσιμης ενέργειας».