Οι πληθυσμοί του ενδημικού στη Νέα Ζηλανδία wetapunga (Deinacrida heteracantha) –που θεωρείται το βαρύτερο έντομο στον κόσμο– βρίσκονται πλέον επισήμως σε φάση «ανάκαμψης», χάρη σε ένα πρωτοποριακό πρόγραμμα αναπαραγωγής, στο πλαίσιο του οποίου έχουν απελευθερωθεί στη φύση 11.000 έντομα.
«Το μέλλον του wetapunga διαγράφεται λαμπρό», δήλωσε ο δρ Κρις Γκριν, επίτιμος ερευνητής στο υπουργείο Προστασίας της Νέας Ζηλανδίας, ο οποίος κατέγραψε την επιτυχία του προγράμματος για το New Zealand Journal of Zoology. Ο Γκριν είναι ένας από τους συντάκτες της έκθεσης που δημοσιεύθηκε στις 2 Οκτωβρίου και καταγράφει τα αποτελέσματα του προγράμματος. «Η απελευθέρωση 11.000 ατόμων είναι κάτι το εξαιρετικό και πραγματικά αξιοσημείωτο», πρόσθεσε.
Ζυγίζει όσο ένα ποντίκι
Ενα θηλυκό wetapunga μπορεί να ζυγίζει όσο ένα ποντίκι. Το σώμα του μπορεί να φτάσει σε μήκος τα 10 εκατοστά, ενώ το άνοιγμα των ποδιών του μπορεί να αγγίξει τα 20 εκατοστά.
Πρόκειται για το μεγαλύτερο από τα 70 είδη weta και κάποτε απαντούσε σε πολλές περιοχές του Βόρειου Νησιού της Νέας Ζηλανδίας. Η εισαγωγή νέων ειδών-θηρευτών, σε συνδυασμό με την απώλεια του φυσικού του περιβάλλοντος, συνέβαλαν στη δραματική μείωση του πληθυσμού του.
Μέχρι τη δεκαετία του 1990 είχε χαρακτηριστεί «απειλούμενο» είδος, ενώ σήμερα θεωρείται ότι έχει εξαφανιστεί από τη φύση στην ηπειρωτική Νέα Ζηλανδία. Τα έντομα επιβιώνουν πλέον κυρίως σε λίγα νησιά χωρίς θηρευτές στον κόλπο Χοράκι του Οκλαντ, καθώς και σε νησιά στα ανοιχτά της βόρειας περιοχής της χώρας.
Συνολικά 45 ξεχωριστές μεταφορές πληθυσμών
Ωστόσο, η κατάσταση φαίνεται να αλλάζει. Τα τελευταία 15 χρόνια, δεκάδες χιλιάδες wetapunga έχουν εκτραφεί στο Butterfly Creek, ένα κέντρο άγριας ζωής, και στον ζωολογικό κήπο του Οκλαντ. Η προσπάθεια αυτή κατέστησε δυνατή την απελευθέρωσή τους σε νέα νησιά χωρίς θηρευτές, αλλά και σε ορισμένα προστατευόμενα τμήματα της ηπειρωτικής χώρας βόρεια του Οκλαντ.
Το Butterfly Creek και ο ζωολογικός κήπος του Οκλαντ ανέπτυξαν σταδιακά τεχνικές εκτροφής που επέτρεψαν την αναπαραγωγή μεγάλου αριθμού του εντόμου σε κοινόχρηστους χώρους εκτροφής. Τα νεαρά wetapunga, γνωστά ως νύμφες, τρέφονται με ένα διατροφικό μείγμα τριών συστατικών: φρέσκα φύλλα, πρωτεΐνη από νιφάδες ψαριού και φυλλόχωμα. Η πρωτεΐνη είναι «κρίσιμη» για την επιβίωση των νεότερων νυμφών, σύμφωνα με τον Γκριν.
Οταν τα έντομα μεγαλώσουν αρκετά ώστε να μπορούν να προστατεύσουν τον εαυτό τους, μεταφέρονται στο νέο τους φυσικό περιβάλλον. Μέχρι σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί 45 ξεχωριστές μεταφορές πληθυσμών σε περιοχές άγριας φύσης, αριθμός που, σύμφωνα με τον Γκριν, «είναι πολύ υψηλός για οποιοδήποτε πρόγραμμα ανάκαμψης ενός είδους».
Η παρακολούθηση των πληθυσμών σε δύο νησιά έδειξε ότι τα wetapunga έχουν πλέον δημιουργήσει αυτοσυντηρούμενους πληθυσμούς, με τέταρτη και πέμπτη γενιά να έχει ήδη γεννηθεί εκεί. Ο Γκριν θεωρεί ότι πρόκειται για σαφή ένδειξη της επιτυχίας του προγράμματος.
Ως αποτέλεσμα, το καθεστώς διατήρησης του είδους έχει βελτιωθεί, από «εθνικά απειλούμενο» σε «εθνικά ανακάμπτον». «Είναι πραγματικά συναρπαστικό, γιατί δεν μπορούμε να αναφέρουμε κάτι αντίστοιχο για τόσα πολλά από τα άλλα απειλούμενα είδη μας», δήλωσε ο Γκριν.
Σημειώνεται, ότι η Νέα Ζηλανδία είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στη μείωση των πληθυσμών των ειδών, καθώς διαθέτει υψηλό ποσοστό ενδημικών ειδών, ενώ αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα από εισαγόμενα παράσιτα και θηρευτές.
Ο Γκριν σημείωσε ότι η Νέα Ζηλανδία πρωτοπορεί στις προσπάθειες για την αποκατάσταση πληθυσμών ασπόνδυλων και πρόσθεσε ότι δεν γνωρίζει άλλο πρόγραμμα αναπαραγωγής που να έχει εφαρμοστεί σε τόσο μεγάλη κλίμακα ή να έχει σημειώσει αντίστοιχη επιτυχία.
Με πληροφορίες από Guardian
