Γράφουν οι Βασίλης Νέδος και Μανώλης Κωστίδης
Ο χθεσινός απόπλους του ερευνητικού πλοίου «Abeille Marengo» από το λιμάνι του Ηρακλείου, με στόχο τις έρευνες βυθού για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI), και η NAVTEX που εξέδωσε λίγες ώρες αργότερα ο σταθμός της τουρκικής Υδρογραφικής Υπηρεσίας Αττάλειας (1127/26) ουσιαστικά οδηγούν σε απεμπλοκή του διπλωματικού αδιεξόδου των τελευταίων ημερών και εγγυώνται ότι το έργο θα προχωρήσει. Βεβαίως, στην έωλη τουρκική NAVTEX σημειώνεται εντός εισαγωγικών ότι οι έρευνες θα γίνουν σε συντονισμό «με τις αρμόδιες τουρκικές αρχές για τις οποίες (σ.σ. έρευνες) έχει ληφθεί η συναίνεση των τουρκικών αρχών». Εν συνεχεία αναφέρονται οι γνωστοί ισχυρισμοί περί αρμοδιότητας και «τουρκικής υφαλοκρηπίδας». Η τουρκική NAVTEX απαντήθηκε βεβαίως από τις ελληνικές αρχές, ως είθισται. Ακολούθησε, δηλαδή, ελληνική αντι-NAVTEX και αυτός ο άτυπος «πόλεμος» εγγράφων θα συνεχιστεί.
Στην εκτίμηση ότι οι προγραμματισμένες έρευνες «θα ολοκληρωθούν χωρίς αναταράξεις» προέβη ο πρωθυπουργός
Η σχετική εξέλιξη είναι πολύ σημαντική, καθώς είναι απολύτως ξεκάθαρο ότι το διπλωματικό παζάρι των τελευταίων ημερών ανάμεσα στην Αγκυρα και στο Παρίσι κατέληξε σε κάποιο σημείο συμβιβασμού και οι έρευνες δεν θα παρεμποδιστούν από την Αγκυρα με το «επιχείρημα» ότι έχουν αδειοδοτηθεί από εκείνη. Υπενθυμίζεται ότι η πρώτη τουρκική NAVTEX της περασμένης Παρασκευής ήταν απλώς απορριπτική των ερευνών. Κατόπιν τούτων, προεξοφλείται ότι το πλοίο θα διεξάγει κανονικά τις δραστηριότητές του μέχρι το τέλος Μαρτίου του 2027. Κύκλοι του υπουργείου Εξωτερικών ανέφεραν χθες ότι «καμία σημασία δεν έχει η τουρκική NAVTEX που εκδόθηκε μεταγενέστερα επί τη βάσει ήδη δημοσιοποιημένων δεδομένων. Επιπλέον, η τουρκική NAVTEX δεν αναφέρεται πουθενά σε “έκδοση αδείας”, διότι δεν υπήρξε τέτοιο αίτημα προς την τουρκική πλευρά».
Νωρίτερα ο GSI και ο ΑΔΜΗΕ ενημέρωναν ότι «θα πραγματοποιήσει αρχικά εργασίες βαθμονόμησης του εξοπλισμού του και στη συνέχεια θα προχωρήσει στη διεξαγωγή των ερευνών, όπως προβλέπεται στις αγγελίες προς ναυτιλλομένους (NAVTEX) που έχουν εκδοθεί από τις αρμόδιες ελληνικές και κυπριακές αρχές». Αξίζει να σημειωθεί ότι επί του πλοίου επιβαίνει αξιωματικός του Πολεμικού Ναυτικού, ο οποίος έχει τον ρόλο του συνδέσμου με την Αθήνα, καθώς το έργο γίνεται επ’ ωφελεία και της Ελληνικής Δημοκρατίας.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το πλοίο θα κινηθεί εντός ελληνικών χωρικών υδάτων τουλάχιστον για σήμερα, ενδεχομένως και αύριο, προτού κατευθυνθεί προς την περιοχή νοτίως του στενού που χωρίζει την Κάσο από την Κάρπαθο.
Ο απόπλους του πλοίου είχε προεξοφληθεί από την κυβέρνηση. Μάλιστα χθες το πρωί ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης εκτίμησε (στο συνέδριο «Greece Talks», που διοργάνωσαν το Travel.gr και το «Πρώτο Θέμα») ότι το ταξίδι του ερευνητικού πλοίου «θα ολοκληρωθεί χωρίς αναταράξεις». Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε ότι το έργο σχεδιάζεται εδώ και πολλά χρόνια, θα βοηθήσει την Κύπρο να εξέλθει της ενεργειακής απομόνωσης, καθώς επίσης ότι πρόκειται για έργο κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος με χρηματοδότηση από την Κομισιόν.
Διαδικασία αδειοδότησης
Ως προς τη διαδικασία αδειοδότησης ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε τα εξής: «Επί της ουσίας αυτό το οποίο έχει συμβεί τις τελευταίες ημέρες –και νομίζω ότι πρέπει να είναι απολύτως σαφές και στην ελληνική κοινή γνώμη– είναι ότι άδεια για την πλεύση αυτού του πλοίου, προκειμένου να κάνει την ερευνητική του δραστηριότητα, έχουν δώσει μόνο η Ελλάδα και η Κύπρος».
Ο πρωθυπουργός σημείωσε ακόμη ότι «θα είναι λάθος να συγχέουν κάποιοι μια γενικής μορφής ενημέρωση για το έργο αυτό, η οποία μπορεί να αποστέλλεται σε τρίτες χώρες –Τουρκία ή Αίγυπτο–, με την αδειοδοτική διαδικασία αυτή καθαυτήν, η οποία είναι αποκλειστική αρμοδιότητα των ελληνικών και των κυπριακών αρχών».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στη ρηματική διακοίνωση που εστάλη από τη Γαλλία προς την Τουρκία. Σημείωσε χαρακτηριστικά ότι «αυτό το οποίο έχει αποσταλεί από τη γαλλική πλευρά δεν δημιουργεί ζητήματα στην ελληνική κυβέρνηση». Ενώ πρόσθεσε ότι «η ενημέρωση την οποία έχει δώσει η γαλλική πλευρά στην Τουρκία καθ’ οιονδήποτε τρόπο δεν δημιουργεί κανένα νομικό προηγούμενο και δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να εκληφθεί ως αίτημα για αδειοδότηση».
Απαντώντας σε ερώτημα για το ενδεχόμενο κατάθεσης του νομοθετήματος για τη «Γαλάζια Πατρίδα» στην Τουρκία, ο κ. Μητσοτάκης σημείωσε ότι «θα ήταν λάθος από την Τουρκία να προχωρήσει σε μια τέτοια κίνηση», αλλά και «μια αχρείαστη κλιμάκωση που δεν θα δημιουργεί μεν κάποιο συγκεκριμένο και βαρύ νομικό τετελεσμένο, αλλά σίγουρα θα ήταν μια μεγάλη επιβάρυνση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, σε μια εποχή που επικρατεί ένας γενικότερος αναβρασμός».
