Της ΝΙΚΟΛΕΤΤΑΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ
Πολύ συχνά όταν μιλάμε για τη γυναικεία επιχειρηματικότητα, η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από τα εμπόδια. Για μένα όμως η ουσία βρίσκεται αλλού. Βρίσκεται στις επιλογές που κάνουμε, στη δουλειά που είμαστε διατεθειμένοι να βάλουμε και στον τρόπο με τον οποίο στεκόμαστε απέναντι στις προκλήσεις. Στην επαγγελματική μου πορεία δεν στάθηκα ποτέ ιδιαίτερα στο ότι είμαι γυναίκα. Στάθηκα περισσότερο στο τι θέλω να δημιουργήσω. Στη δουλειά που χρειάζεται για να το πετύχω και στις ευθύνες που συνοδεύουν την ηγεσία. Η ηγεσία δεν έχει φύλο. Έχει χαρακτήρα, συνέπεια και την ικανότητα να αναλαμβάνεις ευθύνη για τις αποφάσεις σου.
Η διεθνής έρευνα Women in the Workplace 2025 αναδεικνύει μια ενδιαφέρουσα πραγματικότητα: οι γυναίκες δηλώνουν ότι παραμένουν εξίσου αφοσιωμένες στην καριέρα τους με τους άντρες, αλλά συχνά αισθάνονται ότι λαμβάνουν λιγότερη υποστήριξη. Το εύρημα αυτό δεν είναι απαραίτητα έκπληξη. Για πολλά χρόνια, οι γυναίκες κλήθηκαν να αποδείξουν ότι μπορούν να ανταποκριθούν στον επαγγελματικό στίβο, ενώ ταυτόχρονα διαχειρίζονται και άλλους ρόλους, όπως τη μητρότητα ή τη φροντίδα της οικογένειας. Ωστόσο, πιστεύω βαθιά ότι η συζήτηση δεν πρέπει να περιορίζεται στη σύγκριση μεταξύ αντρών και γυναικών. Στην προσωπική μου διαδρομή δεν αντιμετώπισα την επαγγελματική ζωή ως μια μάχη μεταξύ φύλων. Πάντα πίστευα ότι οι άνθρωποι πρέπει να κρίνονται για τις ικανότητές τους, την εργατικότητα και τη συνέπειά τους.
Οι άντρες και οι γυναίκες φέρνουν συχνά διαφορετικές εμπειρίες, οπτικές και τρόπους σκέψης. Και ακριβώς αυτή η διαφορετικότητα είναι που δημιουργεί ισορροπία και οδηγεί σε καλύτερα αποτελέσματα. Στον επιχειρηματικό κόσμο, η συμπληρωματικότητα αυτή είναι συχνά το μεγαλύτερο πλεονέκτημα μιας ομάδας. Όταν άνθρωποι με διαφορετικές εμπειρίες, αντιλήψεις και προσεγγίσεις στη λήψη αποφάσεων συνεργάζονται, δημιουργούνται πιο ισχυρές ομάδες και πιο ολοκληρωμένες ηγεσίες.
Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν εμπόδια. Η λεγόμενη «γυάλινη οροφή» είναι μια πραγματικότητα που πολλές γυναίκες αναγνωρίζουν στην πορεία τους. Συχνά δεν πρόκειται για ξεκάθαρα εμπόδια, αλλά για πιο λεπτές και αόρατες δυσκολίες: προσδοκίες, στερεότυπα ή αμφιβολίες για το κατά πόσο μια γυναίκα μπορεί να ανταποκριθεί ταυτόχρονα σε πολλαπλούς ρόλους. Παρόλα αυτά, θεωρώ ότι η απάντηση σε αυτά τα εμπόδια δεν βρίσκεται μόνο στους θεσμούς, αλλά και στη στάση που επιλέγουμε να κρατήσουμε. Η αυτοπεποίθηση, η συνέπεια και η προσήλωση στον στόχο είναι συχνά τα πιο ισχυρά εργαλεία. Όταν παραμένει κανείς συγκεντρωμένος σε αυτό που θέλει να δημιουργήσει, τα εμπόδια δεν εξαφανίζονται απαραίτητα αλλά παύουν να καθορίζουν την πορεία του.
Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική διάσταση που συχνά παραβλέπεται σε αυτή τη συζήτηση: ο ρόλος των ίδιων των οργανισμών και της κουλτούρας τους. Οι επιχειρήσεις που πραγματικά εξελίσσονται είναι εκείνες που κατανοούν ότι η διαφορετικότητα δεν είναι ζήτημα εικόνας ή συμμόρφωσης, αλλά πηγή δύναμης. Ομάδες που αποτελούνται από ανθρώπους με διαφορετικές εμπειρίες, διαφορετικούς τρόπους σκέψης και διαφορετικές οπτικές γωνίες, έχουν περισσότερες πιθανότητες να καινοτομήσουν, να προσαρμοστούν και να πάρουν πιο ολοκληρωμένες αποφάσεις.
Στον χώρο της επικοινωνίας, αυτό γίνεται ακόμη πιο εμφανές. Η δημιουργικότητα δεν γεννιέται μέσα από ομοιομορφία, αλλά μέσα από τη συνύπαρξη διαφορετικών φωνών. Όταν σε μια ομάδα συνυπάρχουν άντρες και γυναίκες, διαφορετικές ηλικίες, διαφορετικές εμπειρίες και διαφορετικά υπόβαθρα, η σκέψη γίνεται πιο πλούσια και οι ιδέες πιο ουσιαστικές. Γι’ αυτό πιστεύω ότι η πραγματική πρόοδος δεν θα έρθει μόνο μέσα από την επιβολή περισσότερων γυναικών σε θέσεις ευθύνης, αλλά μέσα από οργανισμούς που καλλιεργούν περιβάλλοντα εμπιστοσύνης, συνεργασίας και ίσων ευκαιριών για όλους. Εκεί όπου οι άνθρωποι κρίνονται για τη δουλειά τους, τις ιδέες τους και τη συνεισφορά τους, όχι για το φύλο τους.
Στη δική μου διαδρομή ως επιχειρηματίας, αλλά και ως μητέρα, έμαθα ότι η ισορροπία δεν είναι κάτι που προσφέρεται έτοιμο. Είναι κάτι που χτίζεται καθημερινά. Χρειάζεται εργατικότητα, σωστό time management και, κυρίως, ξεκάθαρες προτεραιότητες. Το γεγονός ότι είμαι μητέρα δεν λειτούργησε ποτέ ως περιορισμός για την επαγγελματική μου πορεία. Αντίθετα, με έκανε πιο οργανωμένη, πιο συγκεντρωμένη και πιο συνειδητή στις επιλογές μου.
Πιστεύω ότι η κοινωνία έχει ήδη αρχίσει να αλλάζει. Βλέπουμε όλο και περισσότερους άντρες να συμμετέχουν ενεργά στη ζωή της οικογένειας και στην ανατροφή των παιδιών. Αυτή η αλλαγή κουλτούρας είναι εξαιρετικά σημαντική γιατί δημιουργεί ένα πιο ισορροπημένο περιβάλλον για όλους. Αν υπάρχει κάτι που με προβληματίζει περισσότερο από τα στερεότυπα, είναι η τάση να περιορίζουμε τις γυναίκες μέσα σε αυτά. Οι γυναίκες δεν είναι όλες ίδιες και δεν έχουν όλες τις ίδιες φιλοδοξίες ή επιλογές. Η πραγματική ισότητα σημαίνει να μπορεί ο καθένας να ακολουθεί τον δρόμο που επιλέγει, χωρίς να καθορίζεται από προκαθορισμένους ρόλους.
Σε μια νέα γυναίκα που ξεκινά τώρα την επαγγελματική της ζωή θα έδινα μια απλή συμβουλή: να πιστεύει στις δυνατότητές της και να μην φοβάται τη δουλειά. Η συνέπεια, η επιμονή και η αγάπη γι’ αυτό που κάνεις είναι στοιχεία που ξεχωρίζουν πάντα. Και το πιο σημαντικό είναι να μην επιτρέψει ποτέ σε κανέναν να της πει ποια είναι τα όριά της. Η ηγεσία δεν έχει φύλο. Έχει χαρακτήρα, αξίες και όραμα. Και όσο περισσότερες γυναίκες αποφασίζουν να προχωρήσουν μπροστά με αυτοπεποίθηση τόσο περισσότερο αλλάζει και το ίδιο το τοπίο της επιχειρηματικότητας.
«Η πραγματική ισότητα σημαίνει να μπορεί ο καθένας να ακολουθεί τον δρόμο που επιλέγει, χωρίς να καθορίζεται από προκαθορισμένους ρόλους».
