Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επιβεβαίωσε σήμερα τρεις θανάτους που συνδέονται με πιθανή επιδημία χανταϊού(hantavirus), ασθένειας που μεταδίδεται στον άνθρωπο από τρωκτικά, σε κρουαζιερόπλοιο στον Ατλαντικό Ωκεανό.

«Ο ΠΟΥ έχει ενημερωθεί για ένα περιστατικό δημόσιας υγείας που αφορά ένα κρουαζιερόπλοιο που έπλεε στον Ατλαντικό Ωκεανό και παρέχει υποστήριξη. Μέχρι σήμερα, έχει επιβεβαιωθεί εργαστηριακά ένα κρούσμα μόλυνσης από hantavirus και υπάρχουν άλλα πέντε ύποπτα κρούσματα. Από τους έξι ανθρώπους που έχουν προσβληθεί, τρεις έχουν πεθάνει και ένας νοσηλεύεται αυτή τη στιγμή σε μονάδα εντατικής θεραπείας στη Νότια Αφρική», τόνισε ο Οργανισμός στο Γαλλικό Πρακτορείο.

Το κρουαζιερόπλοι MV Hondius, είχε αποπλεύσει από την Ουσουάια της Αργεντινής προς το Πράσινο Ακρωτήριο. Την Κυριακή, βρισκόταν έξω από το λιμάνι της Πράια, της πρωτεύουσας του Πράσινου Ακρωτηρίου,

Ενας 69χρονος Βρετανός, νοσηλεύεται στο Γιοχάνεσμπουργκ, σύμφωνα με τις νοτιοαφρικανικές αρχές.

«Αν και σπάνιος, ο ιός hantavirus μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο και να προκαλέσει σοβαρή αναπνευστική νόσο. Απαιτείται στενή παρακολούθηση των ασθενών, κατάλληλη υποστήριξη και θεραπεία», τόνισε ο ΠΟΥ.

«Διεξοδικές έρευνες βρίσκονται σε εξέλιξη, συμπεριλαμβανομένων περαιτέρω εργαστηριακών αναλύσεων και επιδημιολογικών ερευνών. Παρέχεται ιατρική περίθαλψη και υποστήριξη στους επιβάτες και το πλήρωμα», πρόσθεσε ο Οργανισμός.

Σύμφωνα με μια πηγή, ένα ζευγάρι Ολλανδών είναι μεταξύ των τριών νεκρών. 

Ενας 70χρονος επιβάτης κρουαζιέρας ήταν ο πρώτος που εμφάνισε συμπτώματα. Κατέληξε εν πλω και η σορός του έχει μεταφερθεί στο νησί της Αγίας Ελένης, βρετανικό έδαφος στον Νότιο Ατλαντικό Ωκεανό. Η 69χρονη σύζυγός του αρρώστησε επίσης στο πλοίο και μεταφέρθηκε στη Νότια Αφρική, όπου πέθανε σε νοσοκομείο του Γιοχάνεσμπουργκ, ανέφερε η ίδια πηγή,

Οι χανταϊοί μεταδίδονται στους ανθρώπους μέσω μολυσμένων άγριων τρωκτικών, όπως ποντίκια ή αρουραίοι. Ενα δάγκωμα, η επαφή με αυτά τα τρωκτικά ή τα περιττώματά τους ή η εισπνοή «μολυσμένης σκόνης» μπορεί να οδηγήσει σε νόσηση.

Υπάρχουν πολλοί τύποι χανταϊού, που διαφοροποιούνται από τη γεωγραφική τους κατανομή και την κλινική τους εικόνα. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα του Ελβετικού Ομοσπονδιακού Γραφείου Δημόσιας Υγείας (FOPH), «μόνο ένας τύπος του ιού, ο οποίος είναι εξαιρετικά σπάνιος, μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο».

Τι είναι και πώς μεταδίδεται – Συμπτώματα και θεραπεία

Ο ιός χανταβίρους είναι ένας τύπος ιού που μεταφέρεται από τρωκτικά και μεταδίδεται κυρίως στον άνθρωπο μέσω της εισπνοής αερομεταφερόμενων σωματιδίων που προέρχονται από αποξηραμένα περιττώματα τρωκτικών.

Σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), οι μολύνσεις συμβαίνουν συνήθως όταν ο ιός μεταφέρεται μέσω του αέρα από τα ούρα, τα περιττώματα ή το σάλιο ενός τρωκτικού.

Αν και σπανίως, μπορεί επίσης να μεταδοθεί μέσω δαγκωμάτων ή γρατσουνιών από τρωκτικά.

Ποια είναι τα συμπτώματα 

Μια λοίμωξη μπορεί να εξελιχθεί ραγδαία και να καταστεί απειλητική για τη ζωή. Οι ειδικοί αναφέρουν ότι μπορεί να ξεκινήσει με συμπτώματα όπως πυρετός, ρίγη, μυϊκοί πόνοι και, ενδεχομένως, πονοκέφαλος.

«Στα αρχικά στάδια της νόσου, μπορεί πραγματικά να μην είναι δυνατό να διακρίνει κανείς τη διαφορά μεταξύ του χανταϊού και της γρίπης», εξηγεί η δρ Σόνια Μπαρτολόμε του Ιατρικού Κέντρου UT Southwestern στο Ντάλας.

Τα συμπτώματα του πνευμονικού συνδρόμου (HPS) εμφανίζονται συνήθως μία έως οκτώ εβδομάδες μετά την επαφή με μολυσμένο τρωκτικό. Καθώς η λοίμωξη εξελίσσεται, οι ασθενείς ενδέχεται να αισθανθούν σφίξιμο στο στήθος, καθώς οι πνεύμονες γεμίζουν με υγρό.

Το άλλο σύνδρομο που προκαλείται από τον χανταϊό –αιμορραγικός πυρετός με νεφρικό σύνδρομο (HFRS)– συνήθως αναπτύσσεται εντός μίας ή δύο εβδομάδων μετά την έκθεση.

Τα ποσοστά θνησιμότητας ποικίλλουν ανάλογα με τον χανταϊό που προκαλεί τη νόσο. Σύμφωνα με τα CDC, το ποσοστό θνησιμότητας στο πνευμονικό σύνδρομο ανέρχεται σε περίπου 38%, ενώ για τον αιμορραγικό πυρετό με νεφρικό σύνδρομο κυμαίνεται από 1% έως 15% των ασθενών. 

Πόσα τα κρούσματα παγκοσμίως; 

Σύμφωνα με έκθεση των Εθνικών Ινστιτούτων Υγείας, κάθε χρόνο καταγράφονται περίπου 150.000 περιπτώσεις HFRS παγκοσμίως, κυρίως στην Ευρώπη και την Ασία. Πάνω από το ήμισυ των κρουσμάτων εμφανίζεται συνήθως στην Κίνα.

Τα πιο πρόσφατα στοιχεία από τις ΗΠΑ δείχνουν ότι από το 1993, όταν ξεκίνησε η παρακολούθηση του χανταϊού, έως το 2023, επιβεβαιώθηκαν 890 κρούσματα στη χώρα.

Ωστόσο, ο ιός Seoul, ένα από τα κύρια στελέχη του χανταϊού που μεταφέρεται από τους αρουραίους της Νορβηγίας (γνωστούς και ως καφέ αρουραίους), απαντάται παγκοσμίως, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ.

Πώς αντιμετωπίζεται;

Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για τις λοιμώξεις από τον χανταϊό.

Το CDC συνιστά υποστηρικτική φροντίδα για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει οξυγονοθεραπεία, μηχανική αναπνοή, αντιϊικά φάρμακα, ακόμη και αιμοκάθαρση.

Οι ασθενείς με σοβαρά συμπτώματα ενδέχεται να χρειαστεί να νοσηλευτούν σε μονάδες εντατικής θεραπείας. Σε σοβαρές περιπτώσεις, ορισμένοι ενδέχεται να χρειαστεί να διασωληνωθούν.

Συνιστάται επίσης αποφυγή επαφής με τρωκτικά στο σπίτι ή στον χώρο εργασίας, προκειμένου να μειωθεί η έκθεση στον ιό, καθώς και σφράγιση των σημείων εισόδου σε υπόγεια ή σοφίτες από όπου τα τρωκτικά ενδέχεται να εισέλθουν στα σπίτια.

Πολλά «άγνωστα»

Οπως σημειώνει η Μισέλ Χάρκινς, πνευμονολόγος στο Κέντρο Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου του Νέου Μεξικού, παρά τα χρόνια έρευνας, πολλά ερωτήματα, όπως το γιατί η νόσος εκδηλώνεται ήπια σε ορισμένους ανθρώπους και πολύ σοβαρή σε άλλους, καθώς και το πώς αναπτύσσονται τα αντισώματα, παραμένουν αναπάντητα. 

Η ίδια και άλλοι ερευνητές παρακολουθούν ασθενείς για μεγάλα χρονικά διαστήματα, με την ελπίδα να βρουν μια θεραπεία.

«Υπάρχουν πολλά μυστήρια», είπε, επισημαίνοντας ότι το μόνο που γνωρίζουν οι ερευνητές είναι ότι η έκθεση σε τρωκτικά αποτελεί καθοριστικό παράγοντα.

Πηγή: BBC, Associated Press, ΑΜΠΕ