Τέλος σε μια διαπραγμάτευση, που διαρκεί περισσότερο από μία δεκαετία αναμένεται να μπει σήμερα στις Βρυξέλλες, με την οριστικοποίηση της συμφωνίας για την αναθεώρηση των δικαιωμάτων των επιβατών αεροπορικών μεταφορών στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το αποτέλεσμα των συνομιλιών, που ξεκίνησαν με πρόταση της Κομισιόν ήδη από το 2012, διατηρεί σε μεγάλο βαθμό τα υφιστάμενα δικαιώματα των ταξιδιωτών, ενώ εισάγει νέες υποχρεώσεις για τις αεροπορικές εταιρείες όσον αφορά τη διαφάνεια των τιμών και την προστασία οικογενειών και επιβατών με ειδικές ανάγκες.

Το σημαντικότερο για τους επιβάτες είναι ότι δεν αλλάζει το καθεστώς αποζημιώσεων για καθυστερήσεις και ακυρώσεις πτήσεων. Παρά τις πιέσεις αρκετών κρατών-μελών να περιοριστούν οι υποχρεώσεις των αεροπορικών εταιρειών, διατηρείται το δικαίωμα αποζημίωσης από 250 έως 600 ευρώ, ανάλογα με την απόσταση της πτήσης και τη διάρκεια της καθυστέρησης.

Εξίσου σημαντικό είναι ότι παραμένει το σημερινό όριο των τριών ωρών καθυστέρησης για τη διεκδίκηση αποζημίωσης, καθώς οι κυβερνήσεις είχαν προτείνει να αυξηθεί στις τέσσερις ώρες.

Η διατήρηση των αποζημιώσεων αποτέλεσε το βασικό σημείο σύγκρουσης μεταξύ Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και κρατών-μελών κατά τους τελευταίους μήνες των διαπραγματεύσεων. Χώρες όπως η Γαλλία και η Γερμανία επιχείρησαν μέχρι την τελευταία στιγμή να αυξήσουν το κατώφλι των καθυστερήσεων που δίνουν δικαίωμα αποζημίωσης, υποστηρίζοντας ότι το ισχύον καθεστώς επιβαρύνει υπερβολικά τις αεροπορικές εταιρείες. Τελικά, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πέτυχε να διατηρήσει το σημερινό πλαίσιο, παρουσιάζοντας το αποτέλεσμα ως νίκη για τους επιβάτες.

Η συμφωνία προβλέπει επίσης μεγαλύτερη διαφάνεια στις τιμές των αεροπορικών εισιτηρίων. Οι εταιρείες θα πρέπει να εμφανίζουν από την αρχή της διαδικασίας κράτησης το πραγματικό κόστος του ταξιδιού, συμπεριλαμβανομένης της χειραποσκευής καμπίνας.

Στην πράξη, οι αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους δεν θα μπορούν πλέον να διαφημίζουν αρχικά μια εξαιρετικά χαμηλή τιμή και στη συνέχεια να προσθέτουν υποχρεωτικές χρεώσεις για τη μεταφορά χειραποσκευής. Αντίθετα, η βασική τιμή θα πρέπει να είναι εξαρχής σαφής, ενώ θα μπορούν να προσφέρονται εκπτώσεις σε όσους επιλέγουν να ταξιδέψουν χωρίς χειραποσκευή.

Παράλληλα, θεσπίζονται νέες «εγγυήσεις» για τις οικογένειες που ταξιδεύουν με παιδιά, καθώς οι αεροπορικές εταιρείες δεν θα μπορούν να επιβάλλουν επιπλέον χρεώσεις προκειμένου οι γονείς να καθίσουν δίπλα στα παιδιά τους. Περιορίζονται επίσης οι υπέρογκες χρεώσεις για τη διόρθωση τυπογραφικών λαθών στα στοιχεία των επιβατών, ενώ ενισχύονται τα δικαιώματα των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα.

Ενα ακόμη σημείο, που αφορά πολλούς ταξιδιώτες είναι η προστασία των επιβατών που χάνουν την πτήση επιστροφής επειδή δεν χρησιμοποίησαν το πρώτο σκέλος του ταξιδιού. Η νέα συμφωνία προβλέπει ότι οι αεροπορικές εταιρείες δεν θα μπορούν πλέον να ακυρώνουν αυτόματα το εισιτήριο επιστροφής σε τέτοιες περιπτώσεις.

Ωστόσο, οι επιβάτες δεν θα δουν όλες τις αλλαγές, που ζητούσαν οι οργανώσεις καταναλωτών και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι προτάσεις για ευκολότερη και πιο αυτοματοποιημένη διεκδίκηση αποζημιώσεων δεν περιλαμβάνονται στην τελική συμφωνία. Οι αεροπορικές εταιρείες θα υποχρεούνται μόνο να ενημερώνουν με σαφήνεια τους επιβάτες για τη διαδικασία υποβολής αξιώσεων.

Σε κάθε περίπτωση, ύστερα από 13 χρόνια, η σημερινή επικύρωση της συμφωνίας θα κλείσει ουσιαστικά έναν από τους μακροβιότερους νομοθετικούς φακέλους της Ε.Ε. Διατηρούνται τα δικαιώματα των επιβατών και προστίθενται νέοι κανόνες έναντι των αμφιλεγόμενων πρακτικών, κυρίως των αεροπορικών εταιρειών χαμηλού κόστους.