Οι Δημοκρατικοί κέρδισαν τη Γερουσία και τη Βουλή των Αντιπροσώπων στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ, αναλαμβάνοντας τον έλεγχο του Κογκρέσου για το υπόλοιπο της προεδρικής θητείας του Ντόναλντ Τραμπ.

Πρόκειται για εκλογική συντριβή για το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, την οποία οι περισσότεροι Δημοκρατικοί δεν θα μπορούσαν ούτε να φανταστούν πριν από λίγους μόλις μήνες, σχολιάζει η ανταπόκριση του BBC από τις ΗΠΑ.

Οι Δημοκρατικοί, πέτυχαν σειρά από ιστορικές ανατροπές για να έχουν αυτό το εντυπωσιακό αποτέλεσμα.

Ο Τζέιμς Ταλαρίκο εξελέγη γερουσιαστής στο Τέξας, μια πολιτεία που αποτελεί παραδοσιακό προπύργιο των Ρεπουμπλικανών.

Στο Κάνσας, ο Aνταμ Χάμιλτον εξασφάλισε για το Δημοκρατικό Κόμμα την έδρα της πολιτείας στη Γερουσία, για πρώτη φορά από το 1932.

Οι υποψήφιοι των Δημοκρατικών επικράτησαν και σε άλλες εκλογικές περιφέρειες που παραδοσιακά αποτελούν προπύργια των Ρεπουμπλικανών, κατακτώντας επίσης έδρες στη Γερουσία στο Οχάιο, τη Βόρεια Καρολίνα και τη Νότια Καρολίνα.

Τα εκλογικά αποτελέσματα επιβεβαιώνουν την επικράτηση ενός ισχυρού «μπλε κύματος».

Επειτα από μία εκλογική βραδιά που εξελίχθηκε σε σαρωτική επικράτηση των Δημοκρατικών, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στους New York Times ότι θα αποδεχθεί τα εκλογικά αποτελέσματα. Μιλώντας στο Fox News παραδέχτηκε επίσης ότι οι Δημοκρατικοί «έκαναν καλή δουλειά», προσθέτοντας: «Είμαι λίγο έκπληκτος».

Ακολουθούν κάποιες από τις μεγαλύτερες «εκπλήξεις» της χθεσινής κάλπης στις ΗΠΑ που συνέβαλαν στην ιστορική εκλογική ανατροπή:

Βαριά ήττα σε προπύργια των Ρεπουμπλικανών

Η ήττα σε αρκετές περιπτώσεις, όπως στο Οχάιο, είναι βαριά τόσο σε εκλογικό όσο και σε συμβολικό επίπεδο. Ο εν ενεργεία Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής του Οχάιο, Τζον Χάστεντ, ηττήθηκε από τον αντίπαλό του, Δημοκρατικό Σέροντ Μπράουν.

Ωστόσο, η συγκεκριμένη νίκη έχει ιδιαίτερη συμβολική σημασία: πρόκειται για την έδρα που κατείχε προηγουμένως ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς.

Στο Κάνσας, όπου εξελέγη Δημοκρατικός γερουσιαστής για πρώτη φορά από το 1932, ο Δημοκρατικός Ανταμ Χάμιλτον επικράτησε, νικώντας τον εν ενεργεία Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή Ρότζερ Μάρσαλ.

Βεβαίως, κυβερνήτης της συγκεκριμένης πολιτείας είναι ήδη μια Δημοκρατική, η Λόρα Κέλι. Ωστόσο, η εκλογική επιτυχία του Χάμιλτον αποτελεί σημαντικό επίτευγμα για ένα από τα πρόσωπα-εκπλήξεις των ενδιάμεσων εκλογών, ο οποίος δηλώνει ότι βρίσκεται στον αντίποδα του επαγγελματία πολιτικού.

Εντυπωσιακή ήταν και η επικράτηση του Τζος Τούρεκ στην Αϊόβα, χάρη στην οποία οι Δημοκρατικοί εξασφάλισαν την 51η έδρα στη Γερουσία, αποκτώντας την πλειοψηφία. Ο Τούρεκ εξελέγη γερουσιαστής, επικρατώντας της Ρεπουμπλικανής Ασλεϊ Χίνσον, μέλους της Βουλής των Αντιπροσώπων, η οποία είχε την υποστήριξη του Ντόναλντ Τραμπ.

Ο Τζος Τούρεκ, δύο φορές χρυσός παραολυμπιονίκης στην καλαθοσφαίριση, διαδέχτηκε τη γερουσιαστή Τζόνι Ερνστ, η οποία αποχωρεί από την πολιτική έπειτα από δύο θητείες.

Είχε περάσει πάνω από μία δεκαετία από την τελευταία φορά που Δημοκρατικός εκπροσωπούσε την Αϊόβα στη Γερουσία.

Ο Ταλαρίκο και το τέλος σε ένα σερί 32 ετών στο Τέξας

Ο πολιτειακός βουλευτής Τζέιμς Ταλαρίκο κέρδισε την έδρα της Γερουσίας των ΗΠΑ στο Τέξας, επικρατώντας του Ρεπουμπλικανού Κεν Πάξτον, τον οποίο στήριζε ο Ντόναλντ Τραμπ. Η νίκη του βάζει τέλος σε ένα σερί 32 ετών εκλογικών ηττών των Δημοκρατικών στην πολιτεία.

Πρόκειται για εντυπωσιακή εκλογική επιτυχία των Δημοκρατικών σε μια πολιτεία όπου οι Ρεπουμπλικανοί κυριαρχούν επί μακρόν. Ο Τραμπ είχε επικρατήσει στο Τέξας με διαφορά 14 ποσοστιαίων μονάδων στις εκλογές του 2024.

Ο Πάξτον, γενικός εισαγγελέας του Τέξας, έχει βρεθεί στο επίκεντρο σειράς αντιπαραθέσεων, μεταξύ των οποίων η διαδικασία παραπομπής του σε δίκη το 2023 και υπόθεση απάτης στον τομέα των χρηματοπιστωτικών τίτλων.

Ο Ταλαρίκο, ο οποίος εκλέγεται για τέταρτη θητεία στο πολιτειακό κοινοβούλιο και συγκαταλέγεται στους κορυφαίους υποψηφίους σε επίπεδο συγκέντρωσης προεκλογικών δωρεών για τη Γερουσία, κατάφερε να υπερκεράσει τις τεράστιες δαπάνες εξωτερικών πολιτικών οργανώσεων στην ακριβότερη εκλογική αναμέτρηση για τη Γερουσία.

Οι Ρεπουμπλικανοί δαπάνησαν περισσότερα από 316 εκατ. δολ. στην προσπάθειά τους να διατηρήσουν την έδρα. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Τζον Κόρνιν ηττήθηκε στις επαναληπτικές εσωκομματικές εκλογές, αφού ο Τραμπ έδωσε το χρίσμα της υποστήριξής του στον Πάξτον.

Τον Αύγουστο, ο Ταλαρίκο είχε δηλώσει ότι υποστηρίζει τη διακοπή των πωλήσεων όπλων στην κυβέρνηση Νετανιάχου και τη σύνδεση της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας με τον τερματισμό «των θανάτων και της καταστροφής στη Γάζα και τη Δυτική Οχθη».

Ωστόσο, απέφυγε να χαρακτηρίσει την κρίση «γενοκτονία», επισημαίνοντας ότι ο συγκεκριμένος όρος αποτελεί αντικείμενο δικαστικής εξέτασης στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.

Ιστορικές πρωτιές για εκπροσώπους μειονοτήτων

Οι ενδιάμεσες εκλογές φαίνεται πως έσπασαν αρκετά πολιτικά φράγματα, ανοίγοντας τον δρόμο σε εκπροσώπους μειονοτικών ομάδων, από το Δημοκρατικό Κόμμα, για την ανάληψη κορυφαίων πολιτικών αξιωμάτων.

Μεταξύ των ιστορικών πρωτιών συγκαταλέγονται η εκλογή της πρώτης μαύρης γυναίκας κυβερνήτη, της Κέισα Λανς Μπότομς στην Τζόρτζια, της πρώτης κυβερνήτριας ιθαγενικής αμερικανικής καταγωγής, Ντεμπ Χάαλαντ στο Νέο Μεξικό, καθώς και του πρώτου ανοικτά ομοφυλόφιλου γερουσιαστή, Κρις Πάπας στο Νιου Χάμσαϊρ.

Η Δημοκρατική Πέγκι Φλάναγκαν, η οποία από το 2019 ασκεί καθήκοντα αντικυβερνήτη της Μινεσότα στο πλευρό του κυβερνήτη Τιμ Γουόλς, έγραψε επίσης ιστορία, καθώς έγινε η πρώτη γυναίκα ιθαγενικής αμερικανικής καταγωγής που εκλέγεται στη Γερουσία των ΗΠΑ.

Η 65χρονη Χάαλαντ, ένθερμη υποστηρίκτρια της πρωτοβουλίας Green New Deal για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, πραγματοποίησε την προεκλογική της εκστρατεία δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στο αυξημένο κόστος διαβίωσης, ενώ παράλληλα εξασφάλισε την υποστήριξη των κοινοτήτων των ιθαγενών Αμερικανών.

«Πολλές από τις πολιτικές που προωθεί ο Ντόναλντ Τραμπ είναι καταστροφικές για τόσο πολλές κοινότητες. Εχω την αίσθηση ότι δεν κατανοεί καθόλου την πραγματικότητα που βιώνουμε εδώ», είχε δηλώσει η Χάαλαντ κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, σε εκδήλωση της φυλής των Ναβάχο στο Σίπροκ, στο βορειοδυτικό Νέο Μεξικό.

«Μοιραζόμαστε αυτή την πολιτεία με 23 φυλές ιθαγενών Αμερικανών. Οι κοινότητες αυτές θέλουν πραγματικά να γίνονται ορατές και να συμμετέχουν στις συζητήσεις με κάθε κυβέρνηση που επιδιώκει να λαμβάνει αποφάσεις για τα εδάφη τους, το νερό και τα ζητήματα που τις αφορούν», πρόσθεσε.

Μαύρος πρόεδρος στη Βουλή των Αντιπροσώπων

Η νίκη των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές ανοίγει επίσης τον δρόμο για την ανάδειξη του Χακίμ Τζέφρις ως πρώτου μαύρου προέδρου της Βουλής των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ. Ο ίδιος θα βρεθεί αντιμέτωπος με τη διπλή πρόκληση να ασκήσει αντιπολίτευση στον Ντόναλντ Τραμπ και ταυτόχρονα να γεφυρώσει το χάσμα ανάμεσα στους μετριοπαθείς και τους πιο δυναμικούς προοδευτικούς του κόμματός του.

Ως πρόεδρος της Βουλής, ο Τζέφρις, ο οποίος εκπροσωπεί εκλογική περιφέρεια της Νέας Υόρκης, θα ηγηθεί της νέας πλειοψηφίας, τα μέλη της οποίας θα ορκιστούν την πρώτη εβδομάδα του Ιανουαρίου, αναλαμβάνοντας τα ηνία από τους Ρεπουμπλικανούς, που ελέγχουν τη Βουλή τα τελευταία τέσσερα χρόνια.

«Σήμερα αρχίζει η μεγάλη αμερικανική επιστροφή», δήλωσε ο Τζέφρις στην επινίκια ομιλία του αργά το βράδυ της Τρίτης, μετά τις προβλέψεις των μέσων ενημέρωσης ότι οι Δημοκρατικοί θα εξασφαλίσουν την πλειοψηφία τόσο στη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και στη Γερουσία.

Ασκησε έντονη κριτική στην ατζέντα των Ρεπουμπλικανών υπό την ηγεσία του Τραμπ στο Κογκρέσο κατά τα δύο τελευταία χρόνια, δεσμευόμενος να προωθήσει νομοθεσία για την ανατροπή των μεγάλων περικοπών στις δαπάνες του προγράμματος υγειονομικής περίθαλψης Medicaid, το οποίο απευθύνεται σε οικονομικά ευάλωτους πολίτες και άτομα με αναπηρία. Οι περικοπές αυτές είχαν θεσμοθετηθεί στις 4 Ιουλίου 2025.

«Ο αμερικανικός λαός μίλησε και κατέστησε σαφές ότι έχει φτάσει στα όριά του με τον εξτρεμισμό και τη διαφθορά. Θέλει ένα Κογκρέσο που θα παράγει έργο προς όφελος των Αμερικανών», δήλωσε ο Τζέφρις.

Ο θρίαμβος της Ομάρ και το «μπλόκο» στον Τραμπ

Στο μεταξύ, η βουλευτής των Δημοκρατικών από τη Μινεσότα, Ιλχάν Ομαρ, επικράτησε με συντριπτική διαφορά της τάξης των 60 ποσοστιαίων μονάδων έναντι του Ρεπουμπλικανού αντιπάλου της.

Παρότι η επανεκλογή της για πέμπτη θητεία δεν είχε ουσιαστικά τεθεί υπό αμφισβήτηση, η αποκάλυψη ότι βρίσκεται σε εξέλιξη ποινική έρευνα σχετικά με τη μεταναστευτική διαδρομή της οικογένειάς της επισκίασε την τελική φάση μιας κατά τα άλλα υποτονικής εκλογικής αναμέτρησης.

Τις τελευταίες ημέρες της προεκλογικής εκστρατείας, η Ομαρ απηύθυνε έκκληση στους οικονομικούς υποστηρικτές της να συνεισφέρουν οικονομικά, προειδοποιώντας ότι ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπη με μακρά και δαπανηρή δικαστική διαμάχη.

Ο εκλογικός της θρίαμβος συνιστά ηχηρό μήνυμα κατά του Τραμπ από τους ψηφοφόρους της Μινεσότα. Η ίδια έχει επανειλημμένα βρεθεί στο στόχαστρο του Αμερικανού πρόεδρου, ενώ πρόσφατα η υπηρεσία της μετανάστευσης ICE πραγματοποίησε έφοδο στο σπίτι της.

Με τον έλεγχο του Κογκρέσου στα χέρια τους, οι Δημοκρατικοί θα έχουν στο εξής τη δυνατότητα να μπλοκάρουν ή να παρεμποδίσουν την υλοποίηση των σχεδίων του Αμερικανού προέδρου κατά τα επόμενα δύο χρόνια.

Θα μπορούσαν ακόμη και να επιχειρήσουν να κινήσουν για τρίτη φορά διαδικασία παραπομπής του σε δίκη χωρίς να αποκλείεται ακόμη και το ενδεχόμενο καθαίρεσής του.