Ο Ντόναλντ Τραμπ θέλει να δώσει «χώρο» για να διεξαχθούν συνομιλίες με το Ιράν, δήλωσε χθες, Κυριακή, ο πρεσβευτής του στον ΟΗΕ με φόντο την αναστολή των αμερικανικών βομβαρδισμών, που ώθησε τις τιμές του πετρελαίου προς τα κάτω.

«Αυτό που κάνει ο πρόεδρος (των ΗΠΑ Τραμπ) αυτή τη στιγμή (…) είναι πως αφήνει χώρο για διαπραγματεύσεις. Οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται», διαβεβαίωσε χθες, Κυριακή, ο Μάικ Γουόλτς το τηλεοπτικό δίκτυο Fox News, τονίζοντας ωστόσο πως ο Ρεπουμπλικανός δεν αποφάσισε οριστικά να μην προχωρήσει σε νέα κλιμάκωση όπως απείλησε προ ημερών την Τεχεράνη: «διατηρεί όλες τις επιλογές στο τραπέζι».

Οι βομβαρδισμοί των ΗΠΑ στο Ιράν ανεστάλησαν από το βράδυ της Παρασκευής, έπειτα από δύο εβδομάδες πληγμάτων χωρίς προηγούμενο μετά την κατάπαυση του πυρός τον Απρίλιο.

Από την άλλη, το Ιράν δεν ανακοίνωσε καμιά επίθεση εναντίον αμερικανικών βάσεων σε μοναρχίες του Κόλπου, συμμάχους της Ουάσιγκτον. Δεν κηρύχθηκε κανένας νυχτερινός συναγερμός στις χώρες αυτές.

«Καθώς η στρατηγική μας βασίζεται ουσιαστικά στην ανταπόδοση, διακόψαμε επίσης τις επιχειρήσεις μας», σχολίασε εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού, ο Μοχαμάντ Ακραμινιά.

Στις χρηματαγορές μοιάζει να επικρατεί ανακούφιση, ένδειξη των οποίων αποτέλεσε η υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου τις πρώτες πρωινές ώρες: σχεδόν δύο ώρες μετά την έναρξη των συναλλαγών, αυτή του βαρελιού του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, ποικιλίας αναφοράς διεθνώς, έπεφτε σχεδόν 5% γύρω στα 92 δολάρια, ενώ για λίγο έφτασε ακόμη και κάτω από τα 90. Η τιμή της αντίστοιχης αμερικανικής ποικιλίας West Texas Intermediate (WTI) υποχωρούσε επίσης, περί τα 84 δολάρια.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί (φωτ.: Reuters).

Καθώς ο πόλεμος οδεύει να συμπληρώσει (σ.σ.: αύριο, Τρίτη) πέντε μήνες, ο αμερικανικός Τύπος κάνει λόγο για ελλείψεις πυρομαχικών κρίσιμης σημασίας.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας New York Times, η οποία επικαλέστηκε δύο πηγές της ενήμερες σχετικά, η κυβέρνηση Τραμπ ανησυχεί για τη μείωση των αποθεμάτων πυρομαχικών για τα αντιαεροπορικά συστήματα Patriot και για άλλα συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας που προστατεύουν κράτη της περιοχής.

Ο αμερικανικός στρατός διαθέτει «όλα όσα χρειάζεται για να διεξαγάγει αυτή την εκστρατεία με όλη την απαιτούμενη αποτελεσματικότητα», αντέτεινε ο Μάικ Γουόλτς, προσθέτοντας πως αναπτύσσονται στη Μέση Ανατολή «περαιτέρω πόροι».

Υποστήριξη του Νετανιάχου

Κατά την άποψη της Τεχεράνης, οι ΗΠΑ βρίσκονται σε «δύσκολη και ασταθή» κατάσταση και πιθανόν αναζητούν «νέα στρατηγική», όπως το έθεσε ο Μοχαμάντ Ακραμινιά.

Δύο ημέρες πριν από την επίσκεψη στην Ουάσιγκτον του Μπέντζαμιν Νετανιάχου, ο οποίος συνηγορεί πάγια υπέρ σκληρής γραμμής έναντι της Τεχεράνης, ο εκπρόσωπος του στρατού του Ιράν προειδοποίησε τους Αμερικανούς: αν «αφεθούν να εξαπατηθούν ξανά» από τον Ισραηλινό πρωθυπουργό και «επιμείνουν να συνεχίσουν τον πόλεμο, ειδικά με αεροπορικά πλήγματα», η σύρραξη «θα επεκταθεί γεωγραφικά».

Ο Νετανιάχου, από την πλευρά του, είπε πως «υποστηρίζει πλήρως τις προσπάθειες» του Ντόναλντ Τραμπ να βάλει τέλος στις υποτιθέμενες φιλοδοξίες της Τεχεράνης να αποκτήσει πυρηνικό οπλοστάσιο – το Ιράν διαψεύδει εδώ και δεκαετίες πως έχει τέτοια πρόθεση. «Αν μπορούσαμε να καταλήξουμε σε αυτό χωρίς μάχες υψηλής έντασης θα ήταν καλό», δήλωσε χθες στο Fox News.

Στην ιρανική πρωτεύουσα, που γενικά δεν υπέστη βομβαρδισμούς μετά την επανέναρξη των εχθροπραξιών στις αρχές Ιουλίου, η ζωή έμοιαζε να επανέρχεται σε πιο φυσιολογικούς ρυθμούς, με τα παραδοσιακά μποτιλιαρίσματα και τη ζέστη να ταλαιπωρούν τους κατοίκους, διαπίστωσε ομάδα του Γαλλικού Πρακτορείου επιτόπου.

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή άρχισε στις 28 Φεβρουαρίου, με τους αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς εναντίον του Ιράν, και στοίχισε τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους, κυρίως στην Ισλαμική Δημοκρατία και στον Λίβανο. Κλόνισε επίσης την παγκόσμια οικονομία λόγω της διακοπής της κυκλοφορίας πλοίων στα Στενά του Ορμούζ, ανάμεσα στο Ιράν και στην αραβική χερσόνησο, από όπου διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνεται σε παγκόσμια κλίμακα.

Η Τεχεράνη, που έχει κλείσει το στρατηγικής σημασίας θαλάσσιο πέρασμα κι εννοεί να προχωρήσει στην επιβολή τελών διέλευσης παρά την εναντίωση της Ουάσιγκτον, ανακοίνωσε πως διεξήγαγε την Παρασκευή και προχθές, Σάββατο, νέες συνομιλίες με το Ομάν, στην άλλη όχθη των Στενών, για τη μελλοντική διαχείρισή του.

Νέο μέτωπο

Η κατ’ αρχήν συμφωνία –το «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ»– που υπέγραψαν στις 17 Ιουνίου η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη και προέβλεπε κύκλο ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων διάρκειας 60 ημερών έγινε κομματάκια προτού συμπληρωθεί ένας μήνας αφότου τέθηκε σε εφαρμογή.

Τα Στενά του Ορμούζ, τα οποία άνοιξαν για μερικές ημέρες χάρη στη συμφωνία, ανακοινώθηκε από το Ιράν πως είναι εκ νέου κλειστά. Εξι πλοία που προσπάθησαν να το διασχίσουν χωρίς άδεια της Τεχεράνης σταματήθηκαν τις προηγούμενες 24 ώρες, σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση. Σε αντίποινα, οι ΗΠΑ επέβαλαν εκ νέου αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών στον Κόλπο.

Χθες το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Defa Press, ειδικευμένο στις στρατιωτικές υποθέσεις, μετέδωσε –κάτι που αναμεταδόθηκε από άλλα ΜΜΕ– ότι πετρελαιοφόρο δεξαμενόπλοιο χτυπήθηκε από νάρκη, αφού «απέκλινε» από τη μόνη πορεία που επιτρέπει η Τεχεράνη, κατά μήκος των ιρανικών ακτών. Η πληροφορία δεν έχει επιβεβαιωθεί από άλλες πηγές μέχρι στιγμής.

Παρότι φάνηκε να αποκαθίσταται σχετική ηρεμία στον Κόλπο για δύο ημέρες, οι εχθροπραξίες εντάθηκαν στο νέο μέτωπο του πολέμου: αυτό στο οποίο αναμετρώνται η Σαουδική Αραβία και οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης, που πρόσκεινται στο Ιράν.

Είναι ο έλεγχος των υεμενίτικων αιθέρων αυτός που αποτέλεσε έναυσμα, στις 13 Ιουλίου: η Τεχεράνη έστειλε στη Σανάα αεροσκάφος με αντιπροσωπεία των ανταρτών χωρίς να ζητήσει άδεια από το Ριάντ, όπως συνηθίζεται τα τελευταία δέκα χρόνια, οδηγώντας σε βομβαρδισμούς αποδοθέντες στο σουνιτικό βασίλειο στο αεροδρόμιο της πρωτεύουσας της Υεμένης.

Σε αντίποινα, οι Χούθι κήρυξαν ναυτικό αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας, έβαλαν στο στόχαστρο πετρελαιοφόρα δεξαμενόπλοιά της και για πρώτη φορά από το 2022 στόχους στην επικράτειά της. Επιτέθηκαν το Σάββατο ιδίως εναντίον πετρελαϊκών εγκαταστάσεων του βασιλείου.